Sa kasong ito, idiniin ng Korte Suprema na ang pag-apela sa loob ng takdang panahon ay mahigpit na dapat sundin. Ang kapabayaan ng abogado sa pagsubaybay sa mga petsa ay hindi sapat na dahilan upang payagan ang huling pag-apela, lalo na kung ang nasabing pag-apela ay magiging sanhi ng pagkaantala sa pagpapatupad ng desisyon na pabor sa mga empleyadong iligal na natanggal sa trabaho. Kaya, ibinasura ng Korte Suprema ang petisyon ng DARMPC dahil huli na itong naihain, at pinagtibay ang desisyon ng Court of Appeals na nag-uutos sa kooperatiba na bayaran ang mga dating empleyado nito.
Kapabayaan sa Tungkulin: Pananagutan ba Ito ng Kooperatiba sa Huling Pag-apela?
Ang kasong ito ay nag-ugat sa reklamo ng iligal na pagtanggal sa trabaho na isinampa nina Carmencita Diaz, Emma Cabigting, at Nina T. Samaniego laban sa Department of Agrarian Reform Multi-Purpose Cooperative (DARMPC). Nagdesisyon ang Court of Appeals na sila ay iligal na natanggal sa trabaho at inutusan ang DARMPC na magbayad ng sahod, separation pay, at attorney’s fees. Ang DARMPC, sa pamamagitan ng kanilang abogado, ay naghain ng petisyon sa Korte Suprema ngunit nahuli sa takdang panahon. Ang pangunahing isyu dito ay kung dapat bang tanggapin ng Korte Suprema ang huling petisyon dahil sa kapabayaan ng abogado ng DARMPC.
Idiniin ng Korte Suprema na ang pag-apela ay isang karapatan na nakabatay sa batas, at dapat itong gamitin alinsunod sa mga panuntunan at proseso na itinakda ng batas. Ayon sa Seksyon 2, Rule 45 ng Rules of Court, ang petisyon ay dapat ihain sa loob ng labinlimang (15) araw mula nang matanggap ang abiso ng paghatol o huling utos. Maaari lamang pahabain ang panahong ito ng tatlumpung (30) araw kung may sapat na dahilan.
Seksyon 2. Time for filing; extension. – The petition shall be filed within fifteen (15) days from notice of the judgment or final order or resolution appealed from, or of the denial of the petitioner’s motion for new trial or reconsideration filed in due time after notice of the judgment. On motion duly filed and served, with full payment of the docket and other lawful fees and the deposit for costs before the expiration of the reglementary period, the Supreme Court may for justifiable reasons grant an extension of thirty (30) days only within which to file the petition.
Sa kasong ito, natanggap ng DARMPC ang resolusyon ng Court of Appeals noong Setyembre 20, 2012, ngunit naihain lamang nila ang kanilang petisyon sa Korte Suprema noong Abril 5, 2013 – higit sa anim na buwan ang nakalipas. Hindi katanggap-tanggap ang paliwanag ng abogado ng DARMPC na nalimutan niya ang petsa dahil sa kanyang pagiging abala sa halalan at dahil “Christmas Holidays” daw noon, kasama na ang buwan ng Setyembre. Ang ganitong kapabayaan ay hindi makatwiran at hindi dapat bigyan ng konsiderasyon ng Korte Suprema.
Dagdag pa rito, binigyang-diin ng Korte Suprema na ang kapabayaan ng abogado ay pananagutan din ng kanyang kliyente. Hindi maaaring gamitin ng DARMPC ang kapabayaan ng kanilang abogado bilang dahilan upang bigyan sila ng espesyal na konsiderasyon. Ang mga panuntunan ng pamamaraan ay nilayon upang sundin nang matapat, at ang pagpapahintulot na balewalain ang mga ito ay hindi katanggap-tanggap.
Sa ganitong sitwasyon, mahalagang tandaan ang kasabihan na “ang hustisya ay tumutulong sa mga mapagmatyag, hindi sa mga nagpapabaya sa kanilang mga karapatan.” Ang DARMPC ay nagpakita ng kawalan ng pagsisikap na subaybayan ang katayuan ng kanilang apela. Dahil dito, naging pinal at ehekutibo ang desisyon ng Court of Appeals alinsunod sa Rule 39, Seksyon 1 ng Rules of Court.
Seksyon 1. Execution upon judgments or final orders. – Execution shall issue as a matter of right, on motion, upon a judgment or order that disposes of the action or proceeding upon the expiration of the period to appeal therefrom if no appeal has been duly perfected.
Kapag ang isang desisyon ay naging pinal, ito na ang batas ng kaso at hindi na maaaring baguhin pa, kahit na may mga pagkakamali. Kaya, ang Korte Suprema ay hindi na maaaring makialam sa desisyon ng Court of Appeals na nag-uutos sa DARMPC na magbayad sa mga empleyado, dahil ang petisyon para sa pag-apela ay naihain nang huli.
FAQs
| Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? | Kung dapat bang tanggapin ng Korte Suprema ang petisyon para sa pag-apela na naihain nang huli dahil sa kapabayaan ng abogado ng petitioner. |
| Ano ang naging desisyon ng Korte Suprema? | Ibinasura ng Korte Suprema ang petisyon dahil huli na itong naihain, at pinagtibay ang desisyon ng Court of Appeals. |
| Ano ang takdang panahon para maghain ng petisyon para sa pag-apela sa Korte Suprema? | Labinlimang (15) araw mula nang matanggap ang abiso ng paghatol o huling utos, na maaaring pahabain ng 30 araw kung may sapat na dahilan. |
| Maaari bang umasa ang isang partido sa kapabayaan ng kanyang abogado bilang dahilan upang payagan ang huling pag-apela? | Hindi, ang kapabayaan ng abogado ay pananagutan din ng kanyang kliyente. |
| Ano ang kahalagahan ng pagiging mapagmatyag sa pagsubaybay sa mga kaso? | Ang pagiging mapagmatyag ay mahalaga upang masigurado na ang mga karapatan ay protektado at upang maiwasan ang pagkawala ng pagkakataon na mag-apela. |
| Ano ang nangyayari kapag ang isang desisyon ay naging pinal at ehekutibo? | Ang desisyon ay hindi na maaaring baguhin pa, at dapat itong ipatupad. |
| Anu-ano ang mga eksepsiyon sa pagkakaroon ng immutability ng final judgements? | Ang pagwawasto ng mga pagkakamali sa clerical, nunc pro tunc entries na walang nagiging prejudice sa mga partido, at mga void judgements. |
| Kung ang counsel ay abala dahil sa halalan o kapaskuhan, maituturing ba itong valid reason para sa nalate na pag file ng kaso? | Hindi ito maituturing na valid reason, dahil responsibilidad ng counsel na magkaroon ng sistema upang mapaalalahanan sa mga importanteng dates ng kanyang mga kaso. |
Ang kasong ito ay nagpapaalala sa lahat na ang pagsunod sa mga panuntunan ng pamamaraan ay mahalaga upang mapangalagaan ang kanilang mga karapatan. Ang pagpapabaya ay maaaring magresulta sa pagkawala ng pagkakataon na mag-apela at sa pangwakas na pagpapatupad ng isang desisyon na maaaring hindi kanais-nais.
For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.
Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
Source: DARMPC vs. DIAZ, G.R. No. 206331, June 04, 2018
Mag-iwan ng Tugon