Ang Pagkakamali na Hindi Mo Dapat Gawin sa Certiorari: Impleda ang ‘People of the Philippines’!
[G.R. No. 201644, September 24, 2014] PEOPLE OF THE PHILIPPINES, PETITIONER, VS. JOSE C. GO AND AIDA C. DELA ROSA, RESPONDENTS.
Naranasan mo na bang mapawalang-sala sa mababang korte, tapos biglang binaliktad ito sa Court of Appeals dahil lang sa teknikalidad? Ito ang bangungot na iniiwasan sa kasong People of the Philippines v. Jose C. Go and Aida C. Dela Rosa. Ang kasong ito ay nagtuturo ng isang mahalagang aral sa lahat ng humaharap sa korte: sa mga usaping kriminal, hindi sapat na kalabanin mo lang ang pribadong nagrereklamo. Kailangan mong harapin mismo ang ‘People of the Philippines’—ang mismong estado na kumakatawan sa interes ng publiko.
Sa madaling salita, nangyari sa kasong ito na naibasura ang kaso sa RTC dahil sa ‘speedy trial’ pero nang iakyat sa CA sa pamamagitan ng certiorari, hindi inimpleada ang ‘People.’ Bunga nito, binaliktad ng Korte Suprema ang desisyon ng CA dahil walang hurisdiksyon ang CA na magdesisyon nang hindi kasama ang isang ‘indispensable party’. Simple lang ang aral: huwag kalimutang isama ang ‘People of the Philippines’ sa anumang petisyon ng certiorari na may kinalaman sa kasong kriminal. Bakit? Alamin natin.
Ang ‘People of the Philippines’ Bilang Indispensable Party: Ano ang Ibig Sabihin Nito?
Sa sistema ng hustisya sa Pilipinas, ang mga kasong kriminal ay pinoprosecute sa ngalan ng ‘People of the Philippines.’ Ibig sabihin, kahit pribadong indibidwal ang nagreklamo, ang tunay na nagdedemanda ay ang estado. Kinakatawan ng estado ang interes ng publiko na masigurong mapanagot ang mga lumalabag sa batas kriminal.
Sinasabi sa Section 5, Rule 110 ng Revised Rules of Criminal Procedure:
“All criminal actions commenced by complaint or information shall be prosecuted under the direction and control of the prosecutor.”
Ibig sabihin nito, kontrolado ng piskalya ang pag-usig sa mga kasong kriminal. Mula sa imbestigasyon hanggang sa paglilitis, ang piskalya ang siyang nangunguna. Kapag umakyat na ang kaso sa mas mataas na korte, tulad ng Court of Appeals o Korte Suprema, ang Office of the Solicitor General (OSG) naman ang kumakatawan sa ‘People of the Philippines’.
Kaya naman, sa anumang legal na aksyon na maaaring makaapekto sa kinalabasan ng isang kasong kriminal, lalo na sa petisyon para sa certiorari na humahamon sa desisyon ng mababang korte, napakahalagang impleda ang ‘People of the Philippines’ bilang respondent. Sila ay tinatawag na ‘indispensable party’— partido na kailangang-kailangan sa kaso. Kung wala sila, hindi maaaring magkaroon ng pinal at legal na desisyon.
Inihalintulad ito ng Korte Suprema sa kasong Vda. de Manguerra v. Risos:
“It is undisputed that in their petition for certiorari before the CA, respondents failed to implead the People of the Philippines as a party thereto. Because of this, the petition was obviously defective. As provided in Section 5, Rule 110 of the Revised Rules of Criminal Procedure, all criminal actions are prosecuted under the direction and control of the public prosecutor. Therefore, it behooved the petitioners (respondents herein) to implead the People of the Philippines as respondent in the CA case to enable the Solicitor General to comment on the petition.”
Kung hindi mo inimpleada ang isang ‘indispensable party’, para na ring walang nangyari. Ayon pa sa Korte Suprema sa kasong Lotte Phil. Co., Inc. v. Dela Cruz:
“An indispensable party is a party-in-interest without whom no final determination can be had of an action, and who shall be joined either as plaintiffs or defendants. The joinder of indispensable parties is mandatory. The presence of indispensable parties is necessary to vest the court with jurisdiction, which is “the authority to hear and determine a cause, the right to act in a case.” Thus, without the presence of indispensable parties to a suit or proceeding, judgment of a court cannot attain real finality. The absence of an indispensable party renders all subsequent actions of the court null and void for want of authority to act, not only as to the absent parties but even as to those present.”
Ang Kwento ng Kaso: Teknikalidad na Naging Dahilan ng Pagkatalo sa CA
Nagsimula ang lahat noong 2000 nang magsampa ng pitong kasong Estafa through Falsification of Commercial Documents ang Philippine Deposit Insurance Corporation (PDIC) laban kina Jose C. Go at Aida C. Dela Rosa at iba pa. Inakusahan sila ng pandaraya sa Orient Commercial Banking Corporation ng P159 milyon.
Matagal bago na-arraign ang mga akusado noong 2001, at nagsimula ang trial. Ngunit, ang prosecution mismo ang laging nagpapabukas ng hearing. Umabot ng halos limang taon, hindi pa rin tapos magpresenta ng ebidensya ang prosecution!
Dahil dito, nag-file ng Motion to Dismiss ang mga akusado noong 2007 dahil sa paglabag sa kanilang karapatan sa ‘speedy trial’. Pinagbigyan naman sila ng RTC at ibinasura ang kaso noong January 2008.
Nag-move for reconsideration ang prosecution at—nakakapagtaka—pinagbigyan sila ng RTC! Binalik ang kaso. Syempre, hindi pumayag ang mga akusado. Nag-file sila ng petition for certiorari sa Court of Appeals (CA) para ipabasura ulit ang kaso.
Dito na nagkamali ang kampo nina Go at Dela Rosa. Nagsampa sila ng certiorari sa CA laban sa RTC, pero ang sinerbisyuhan lang nila ng kopya ng petisyon ay ang PDIC, ang pribadong complainant! Hindi nila sinerbisyuhan ang ‘People of the Philippines’ sa pamamagitan ng OSG.
Sa madaling salita, ang ‘People of the Philippines’ ay hindi naging partido sa petisyon sa CA. Gayunpaman, nagdesisyon ang CA at pinaboran ang mga akusado. Ibinasura ng CA ang kaso dahil daw lumabag sa ‘speedy trial’ ang prosecution at may ‘double jeopardy’ na raw dahil naibasura na ang kaso dati.
Nagulat ang PDIC at nag-move for reconsideration, pero dinedeny sila ng CA. Kaya naman, umakyat na ang PDIC sa Korte Suprema, pero hindi sila ang nag-petition. Ang mismong ‘People of the Philippines,’ sa pamamagitan ng OSG, ang nag-petition sa Korte Suprema para baliktarin ang desisyon ng CA.
At ano ang sabi ng Korte Suprema? Tama ang OSG! Walang hurisdiksyon ang CA na magdesisyon dahil hindi inimpleada ang ‘People of the Philippines’ bilang ‘indispensable party’. Kaya naman, kinansela ng Korte Suprema ang desisyon ng CA at ibinalik ang kaso sa CA para ituloy, pero this time, kailangan nang impleda ang ‘People of the Philippines’.
“In this case, it is evident that the CA proceeded to render judgment, i.e., the September 28, 2011 Decision and April 17, 2012 Resolution, without an indispensable party, i.e., the People, having been impleaded. Thus, in light of the foregoing discussion, these issuances should be set aside and the case be remanded to the said court. Consequently, the CA is directed to (a) reinstate respondents’ certiorari petition, and (b) order said respondents to implead the People as a party to the proceedings and thereby furnish its counsel, the OSG, a copy of the aforementioned pleading.” – Korte Suprema
Ano ang Praktikal na Aral Mula sa Kasong Ito?
Ang kasong ito ay nagbibigay ng napakahalagang aral, lalo na sa mga abogado at mga taong sangkot sa kasong kriminal:
Kung magpa-file ka ng certiorari sa Court of Appeals na humahamon sa isang desisyon ng RTC sa kasong kriminal, HUWAG KALILIMUTANG IMPLEDA ANG ‘PEOPLE OF THE PHILIPPINES’ BILANG RESPONDENT. Sila ay isang ‘indispensable party’ at kung hindi mo sila isasama, maaaring mapawalang-saysay ang lahat ng iyong pagsisikap dahil walang hurisdiksyon ang korte na magdesisyon.
Hindi sapat na i-serve mo lang ang pribadong complainant. Kailangan mong i-serve mismo ang ‘People of the Philippines’ sa pamamagitan ng Office of the Solicitor General (OSG).
Key Lessons:
- Sa lahat ng petisyon ng certiorari sa kasong kriminal, impleda ang ‘People of the Philippines’.
- I-serve ang petisyon sa Office of the Solicitor General (OSG).
- Ang ‘People of the Philippines’ ay ‘indispensable party’ sa mga kasong kriminal.
- Ang hindi pag-impleda sa ‘indispensable party’ ay maaaring magresulta sa kawalan ng hurisdiksyon ng korte.
Mga Madalas Itanong (FAQs)
Tanong 1: Ano ba ang ibig sabihin ng ‘certiorari’?
Sagot: Ang ‘Certiorari’ ay isang espesyal na remedyo sa korte kung saan hinahamon mo ang isang desisyon ng mababang korte dahil sa ‘grave abuse of discretion amounting to lack or excess of jurisdiction’. Sa madaling salita, sinasabi mong nagkamali ang mababang korte nang sobra-sobra at labag sa batas.
Tanong 2: Bakit kailangan pang impleda ang ‘People of the Philippines’ eh di ba ang PDIC naman ang nagreklamo?
Sagot: Kahit pribadong indibidwal o korporasyon ang nagreklamo, ang kaso ay pinoprosecute pa rin sa ngalan ng estado, ang ‘People of the Philippines’. Sila ang tunay na partido sa kaso dahil ang krimen ay laban sa estado at sa kaayusan ng lipunan.
Tanong 3: Ano ang mangyayari kung hindi ko inimpleada ang ‘People of the Philippines’ sa certiorari?
Sagot: Ayon sa kasong ito, ang desisyon ng Court of Appeals ay maaaring mapawalang-saysay dahil walang hurisdiksyon ang korte na magdesisyon nang hindi kasama ang isang ‘indispensable party’. Kailangan mong umpisahan ulit ang proseso at impleda ang ‘People of the Philippines’.
Tanong 4: Saan ko dapat i-serve ang petisyon kung iimpleda ko ang ‘People of the Philippines’?
Sagot: Dapat i-serve ang petisyon sa Office of the Solicitor General (OSG). Sila ang legal na kinatawan ng ‘People of the Philippines’ sa mga korte.
Tanong 5: Applicable lang ba ito sa certiorari sa kasong kriminal?
Sagot: Oo, lalo na sa certiorari sa kasong kriminal. Sa ibang uri ng kaso, maaaring iba ang patakaran tungkol sa ‘indispensable parties’. Mahalagang kumonsulta sa abogado para sa specific na kaso mo.
Kung may kailangan kayong linawin o kung kayo ay nahaharap sa katulad na sitwasyon, huwag mag-atubiling kumonsulta sa mga eksperto sa batas kriminal. Ang ASG Law ay handang tumulong at magbigay ng payo legal. Bisitahin ang aming website dito o sumulat sa amin sa hello@asglawpartners.com para sa konsultasyon. Kami sa ASG Law ay eksperto sa mga usaping kriminal at handang kayong tulungan. Makipag-ugnayan na sa amin!
Mag-iwan ng Tugon