Sa kasong ito, pinawalang-sala ng Korte Suprema si Allan Bermejo dahil sa paglabag sa Section 5, Article II ng Republic Act No. 9165 (Comprehensive Dangerous Drugs Act of 2002). Ang batayan ng desisyon ay ang hindi napatunayang ‘chain of custody’ ng mga pinagbabawal na gamot. Ang ruling na ito ay nagpapakita kung gaano kahalaga ang tamang proseso sa paghawak ng ebidensya sa mga kaso ng droga. Kapag may pagkukulang sa proseso, maaaring mapawalang-sala ang akusado.
Paano Nabuwag ang ‘Chain of Custody’ at Nagdulot ng Paglaya?
Ang kaso ay nagsimula sa isang buy-bust operation kung saan si Allan Bermejo ay nahuli dahil sa pagbebenta umano ng shabu. Ayon sa mga pulis, nakita nila ang transaksyon sa pagitan ni Bermejo at ng isang asset. Matapos ang transaksyon, inaresto si Bermejo. Ngunit, sa paglilitis, lumitaw ang mga pagkukulang sa ‘chain of custody’ ng mga ebidensya. Ibig sabihin, hindi malinaw kung paano at saan napunta ang mga droga mula sa pagkakakuha hanggang sa pagpresenta sa korte. Kaya naman, ang mga legal na alituntunin na pumapalibot sa mga operasyon sa droga sa Pilipinas ay lubos na nakadepende sa estriktong pagsunod sa ‘chain of custody’. Ito ay dahil sa kakayahan ng mga buy-bust na operasyon na magkaroon ng pang-aabuso.
Ang ‘chain of custody’ ay tumutukoy sa proseso kung saan sinusubaybayan ang bawat hakbang ng paghawak sa ebidensya, mula sa pagkakasamsam hanggang sa pagpresenta sa korte. Mahalaga ito upang matiyak na ang ebidensya ay hindi napalitan, nadumihan, o nawala. Sa kasong ito, nagkaroon ng mga pagkukulang sa ilang mahahalagang hakbang.
Ayon sa Section 21 ng RA 9165, kailangang magkaroon ng inventory at pagkuha ng litrato ng mga ebidensya kaagad pagkatapos ng pagkakasamsam sa presensya ng akusado, media, DOJ representative, at elected public official.
(1) The apprehending team having initial custody and control of the drugs shall, immediately after seizure and confiscation, physically inventory and photograph the same in the presence of the accused or the person/s from whom such items were confiscated and/or seized, or his/her representative or counsel, a representative from the media and the Department of Justice (DOJ), and any elected public official who shall be required to sign the copies of the inventory and be given a copy thereof.
Sa kaso ni Bermejo, hindi kaagad minarkahan ang mga sachet ng droga sa lugar ng insidente. Dinala pa ito sa istasyon ng pulis bago minarkahan. Bukod pa rito, hindi napatunayan na si Bermejo ay naroroon nang minarkahan ang mga ebidensya. Hindi rin nakuhanan ng litrato ang mga droga.
Dagdag pa rito, nagkaroon ng problema sa paglipat ng ebidensya sa iba’t ibang laboratoryo. Ang mga sachet ay unang dinala sa Camp Vicente Lim sa Laguna, ngunit ang laboratoryo examination ay ginawa sa Camp E Navarro sa Calapan City. Hindi malinaw kung paano nailipat ang mga ebidensya. Higit pa rito, magkaiba ang timbang ng mga sachet sa Request for Laboratory Examination at sa Chemistry Report.
Malinaw na sinabi ng Korte na kailangan ng testimony about every link in the chain of custody, mula sa pagkakuha hanggang sa pagpresenta sa korte. Ito ay para matiyak na ang bawat taong humawak ng ebidensya ay maipaliwanag kung paano niya ito natanggap, kung saan ito dinala, at kung ano ang nangyari dito habang nasa kanyang kustodiya. Ang pagkabigo sa alinmang link ay maaaring magdulot ng pagdududa sa integridad ng ebidensya.
Sa kasong ito, dahil sa mga pagkukulang sa ‘chain of custody’, nagkaroon ng pagdududa kung ang mga sachet na iprinisinta sa korte ay ang mga mismong nakumpiska kay Bermejo. Dahil dito, pinawalang-sala siya ng Korte Suprema.
Samakatuwid, ang kasong ito ay nagbibigay-diin sa kahalagahan ng estriktong pagsunod sa ‘chain of custody’ sa mga kaso ng droga. Ito ay upang protektahan ang karapatan ng akusado at tiyakin na ang proseso ng hustisya ay patas at tumpak.
FAQs
| Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? | Ang pangunahing isyu ay kung napatunayan ba ang ‘chain of custody’ ng mga pinagbabawal na gamot na nakumpiska kay Allan Bermejo. Ito ay mahalaga upang matiyak na ang mga iprinesintang ebidensya sa korte ay ang mismong nakumpiska sa akusado. |
| Ano ang ‘chain of custody’? | Ang ‘chain of custody’ ay ang proseso ng pagsubaybay sa bawat hakbang ng paghawak sa ebidensya, mula sa pagkakasamsam hanggang sa pagpresenta sa korte. Mahalaga ito upang matiyak na ang ebidensya ay hindi napalitan, nadumihan, o nawala. |
| Bakit mahalaga ang ‘chain of custody’ sa mga kaso ng droga? | Mahalaga ang ‘chain of custody’ upang protektahan ang karapatan ng akusado at tiyakin na ang proseso ng hustisya ay patas at tumpak. Kapag hindi napatunayan ang ‘chain of custody’, maaaring mapawalang-sala ang akusado. |
| Ano ang mga pagkukulang sa ‘chain of custody’ sa kasong ito? | Kabilang sa mga pagkukulang ang hindi kaagad na pagmamarka ng mga droga sa lugar ng insidente, hindi pagpapatunay na si Bermejo ay naroroon nang minarkahan ang mga ebidensya, at ang mga problema sa paglipat ng ebidensya sa iba’t ibang laboratoryo. |
| Ano ang naging desisyon ng Korte Suprema? | Pinawalang-sala ng Korte Suprema si Allan Bermejo dahil sa hindi napatunayang ‘chain of custody’ ng mga pinagbabawal na gamot. |
| Ano ang ibig sabihin ng desisyon na ito para sa ibang mga kaso ng droga? | Ang desisyon na ito ay nagpapakita kung gaano kahalaga ang estriktong pagsunod sa ‘chain of custody’ sa mga kaso ng droga. Kung may pagkukulang sa proseso, maaaring mapawalang-sala ang akusado. |
| Ano ang dapat gawin ng mga pulis upang maiwasan ang mga pagkukulang sa ‘chain of custody’? | Dapat sundin ng mga pulis ang lahat ng mga alituntunin sa Section 21 ng RA 9165, kabilang ang kaagad na pagmamarka, inventory, at pagkuha ng litrato ng mga ebidensya sa presensya ng mga kinakailangang testigo. |
| Paano makakatulong ang isang abogado sa kaso ng droga? | Ang isang abogado ay maaaring tumulong sa pamamagitan ng pagsusuri sa mga ebidensya, pagtutol sa mga iligal na proseso, at pagtatanggol sa karapatan ng akusado. |
For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.
Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
Source: People v. Bermejo, G.R. No. 199813, June 26, 2019
Mag-iwan ng Tugon