Walang Paglabag sa Procurement Law Kapag Hindi Tumuloy sa Pagbid: Pagtanggol sa mga Opisyal ng Pamahalaan

,

Ipinasiya ng Korte Suprema na walang nagawang paglabag sa Government Procurement Reform Act (RA 9184) ang mga opisyal ng Bids and Awards Committee (BAC) kung ang isang bidder ay hindi tumuloy sa pagbid para sa ilang proyekto. Hindi ito maituturing na pag-withdraw ng bid na kailangang sumunod sa mahigpit na proseso. Ang desisyong ito ay nagbibigay proteksyon sa mga opisyal ng pamahalaan na nagsisikap na tumupad sa kanilang tungkulin nang walang malisyosong intensyon. Pinapawalang-sala nito ang mga akusasyon ng grave misconduct na maaaring makasira sa kanilang reputasyon at karera.

Pagbid sa Proyekto ng Sta. Barbara: May Mali Ba sa Pag-urong ng Bida?

Noong 2006, nagkaroon ng bidding para sa limang proyekto ng imprastraktura sa Sta. Barbara, Iloilo. May tatlong bidders na nagsumite ng dokumento. Sa araw ng bidding, may mga bidder na nagpahayag na hindi sila sasali sa ilang proyekto dahil mas mataas ang kanilang gastos kaysa sa budget. Inakusahan ang mga miyembro ng BAC, kabilang sina Noel T. Jaspe at Ma. Negenia V. Araneta, ng grave misconduct dahil pinayagan daw nila ang mga bidder na mag-withdraw ng kanilang bid nang hindi sumusunod sa tamang proseso. Ang isyu ay kung ang ginawa ba nilang pagpayag ay paglabag sa RA 9184 at kung may sabwatan nga ba para bigyan ng lamang ang ilang bidders.

Ayon sa Seksyon 26 ng RA 9184:

SEC. 26. Pagbabago at Pag-urong ng Bids. – Maaaring baguhin ng isang bidder ang kanyang bid, basta’t ito ay gawin bago ang deadline para sa pagtanggap ng bids. Ang pagbabago ay dapat isumite sa isang selyadong sobre na nararapat na kinilala bilang isang pagbabago ng orihinal na bid at tinatakan na natanggap ng BAC.

Ang isang bidder ay maaaring, sa pamamagitan ng isang liham, bawiin ang kanyang bid o ipahayag ang kanyang intensyon na hindi lumahok sa bidding bago ang deadline para sa pagtanggap ng bids. Sa ganoong kaso, hindi na siya papayagang magsumite ng isa pang Bid para sa parehong kontrata alinman sa direkta o hindi direkta.

Iginiit ng Ombudsman na mayroong iligal na pag-withdraw ng bids at may sabwatan sa pagitan ng BAC at mga bidders. Ngunit, ayon sa Korte Suprema, walang aktuwal na withdrawal na nangyari. Sa halip, pinili lamang ng ilang bidder na hindi magbid sa ilang partikular na proyekto. Dahil dito, mali ang pagkakapit ng Seksyon 26 dahil hindi ito angkop sa sitwasyon.

Hindi rin katanggap-tanggap ang argumento na mayroong interlocking directorship sa pagitan ng mga kumpanyang nagbid. Walang sapat na ebidensya upang patunayan na ang BAC ay may kaalaman dito at nakipagsabwatan para bigyan ng kalamangan ang mga bidder. Sa kasong Desierto v. Ocampo, binigyang-diin na ang pagpapatunay ng sabwatan ay dapat malinaw at kapani-paniwala.

Collusion implies a secret understanding whereby one party plays into another’s hands for fraudulent purposes. It may take place between and every contractor resulting in no competition, in which case, the government may declare a failure of bidding. Collusion may also ensue between contractors and the chairman and members of the PBAC to simulate or rig the bidding process, thus insuring the award to a favored bidder, to the prejudice of the government agency and public service. For such acts of the chairman and the members of the PBAC, they may be held administratively liable for conduct grossly prejudicial to the best interest of the government service. Collusion by and among the members of the PBAC and/or contractors submitting their bids may be determined from their collective acts or omissions before, during and after the bidding process. The complainants are burdened to prove such collusion by clear and convincing evidence because if so proved, the responsible officials may be dismissed from the government service or meted severe administrative sanctions for dishonesty and conduct prejudicial to the government service.

Ang grave misconduct ay nangangailangan ng malinaw na intensyon na gumawa ng mali at makakuha ng personal na benepisyo. Sa kasong ito, walang sapat na ebidensya para patunayan na nagkasala sina Jaspe at Araneta ng grave misconduct. Kahit hindi umapela ang isa sa mga miyembro ng BAC, ang pagpawalang-sala sa iba ay dapat ding umaplay sa kanya dahil sa communality of interests.

Kaya naman, ibinasura ng Korte Suprema ang kaso laban kina Jaspe, Araneta, at Apuang.

FAQs

Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? Kung ang pagpayag ng BAC sa mga bidder na hindi magbid sa ilang proyekto ay paglabag sa procurement law at kung may sabwatan sa pagitan ng BAC at mga bidders.
Ano ang sinabi ng Korte Suprema tungkol sa pag-withdraw ng bids? Walang pag-withdraw na nangyari, kaya hindi dapat sundin ang proseso para sa withdrawal. Pinili lamang ng ilang bidder na huwag magbid sa ilang proyekto.
Ano ang ibig sabihin ng “interlocking directorship” sa kasong ito? Ito ay ang pagkakaroon ng parehong tao sa board of directors ng dalawang kumpanya. Iginigiit ng Ombudsman na ito ay indikasyon ng sabwatan.
Sapat ba ang “interlocking directorship” para mapatunayan ang sabwatan? Hindi, kailangan ng malinaw at kapani-paniwalang ebidensya para mapatunayan ang sabwatan.
Ano ang kahulugan ng “grave misconduct”? Ito ay ang paggawa ng mali na may intensyon at layunin na makakuha ng personal na benepisyo.
Ano ang kailangan para mapatunayan ang “grave misconduct”? Kailangan ng direktang ebidensya na nagpapakita ng intensyon na gumawa ng mali.
Bakit napawalang-sala rin ang miyembro ng BAC na hindi umapela? Dahil may “communality of interests” sa kanilang kaso, ang pagpawalang-sala sa iba ay umaaplay din sa kanya.
Ano ang RA 9184? Ito ang Government Procurement Reform Act, na nagtatakda ng mga patakaran sa pagbili ng gobyerno.

Sa pangkalahatan, ang kasong ito ay nagbibigay-linaw sa mga patakaran sa procurement at nagbibigay-proteksyon sa mga opisyal ng gobyerno na tapat na tumutupad sa kanilang tungkulin. Mahalagang magkaroon ng malinaw na basehan bago akusahan ng paglabag sa batas.

Para sa mga katanungan tungkol sa pag-aaplay ng desisyong ito sa inyong sitwasyon, mangyaring makipag-ugnayan sa ASG Law sa pamamagitan ng contact o sa pamamagitan ng email sa frontdesk@asglawpartners.com.

Disclaimer: Ang pagsusuring ito ay para sa impormasyon lamang at hindi dapat ituring na legal na payo. Para sa legal na payo na angkop sa inyong sitwasyon, kumonsulta sa isang kwalipikadong abogado.
Source: Jaspe v. Public Assistance and Corruption Prevention Office, G.R. No. 251940, July 12, 2021

Comments

Mag-iwan ng Tugon

Ang iyong email address ay hindi ipa-publish. Ang mga kinakailangang mga field ay markado ng *