Limitasyon ng Kapangyarihan ng COA sa Pag-awdit sa PAGCOR: Kailan Hindi Maaaring Makialam?

,

Nilinaw ng Korte Suprema na hindi lahat ng pondo ng Philippine Amusement and Gaming Corporation (PAGCOR) ay sakop ng awtoridad ng Commission on Audit (COA). Ang kapangyarihan ng COA na mag-audit sa PAGCOR ay limitado lamang sa 5% na franchise tax at 50% na bahagi ng gobyerno mula sa kita nito. Kaya, kung ang paggasta ng PAGCOR ay hindi nagmula sa alinman sa dalawang ito, tulad ng operating expenses ng korporasyon, hindi ito maaaring pakialaman ng COA. Ang desisyong ito ay nagbibigay linaw sa sakop ng kapangyarihan ng COA at proteksyon sa PAGCOR laban sa maling paggamit ng awtoridad sa pag-audit.

Pagbili ng Tiket ng ‘Baler’: Ang COA Ba ay May Kapangyarihang Magpasya sa Gasta ng PAGCOR?

Ang kasong ito ay nagsimula nang bumili ang PAGCOR ng 89,000 tiket para sa pelikulang “Baler” na nagkakahalaga ng P26.7 milyon mula sa Batang Iwas Droga (BIDA) Foundation, Inc. Ang COA, pagkatapos ng audit, ay nag-isyu ng Notice of Disallowance (ND) dahil umano sa mga iregularidad. Ayon sa COA, ang pagbili ng tiket ay ultra vires o labag sa kapangyarihan ng PAGCOR. Ang COA din ang nagsabi na hindi maaaring gamitin ng PAGCOR ang Player Tracking System (PTS) points ng mga customer nang walang pahintulot. Dahil dito, inisyu ang ND laban sa mga opisyal ng PAGCOR na nag-apruba sa transaksyon.

Dito lumabas ang tanong: may kapangyarihan ba ang COA na magpasya kung ang isang transaksyon ng PAGCOR ay labag sa batas, lalo na kung ito ay galing sa operating expenses at hindi sa bahagi ng gobyerno? Para sagutin ito, kinailangan suriin ng Korte Suprema ang sakop ng kapangyarihan ng COA at ang kalayaan ng PAGCOR sa pagpapasya sa paggastos ng sarili nitong pondo. Mahalagang tandaan, na sa ilalim ng Konstitusyon, may kapangyarihan ang COA na suriin ang lahat ng gastusin ng gobyerno upang matiyak na wasto itong ginagamit.

Ngunit, ayon sa Korte Suprema, may limitasyon ang kapangyarihang ito pagdating sa PAGCOR. Ayon sa Section 15 ng PAGCOR Charter, ang kapangyarihan ng COA ay limitado lamang sa 5% na franchise tax at 50% na bahagi ng gobyerno mula sa kita nito.

SEC. 15. Auditor — The Commission of Audit or any government agency that the Office of the President may designate shall appoint a representative who shall be the Auditor of the Corporation and such personnel as may be necessary to assist said representative in the performance of his duties. The salaries of the Auditor or representative and his staff shall be fixed by the Chairman of the Commission on Audit or designated government agency, with the advice of the Board, and said salaries and other expenses shall be paid by the Corporation. The funds of the Corporation to be covered by the audit shall be limited to the 5% franchise tax and the 50% of the gross earnings pertaining to the Government as its share.

Ang layunin nito ay para bigyan ng mas malaking kalayaan ang PAGCOR sa pagpapatakbo nito, lalo na sa paglikha ng kita para sa gobyerno. Dahil ang pondo para sa mga tiket ng “Baler” ay galing sa Marketing Expenses ng PAGCOR at hindi sa dalawang pondong nabanggit, lumagpas ang COA sa sakop ng awtoridad nito. Kung kaya’t binaliktad ng Korte Suprema ang desisyon ng COA, na sinasabing wala itong hurisdiksyon sa transaksyon.

Dagdag pa rito, sinabi ng Korte Suprema na walang kapangyarihan ang COA na magdeklara kung ang isang aksyon ng Board of Directors ng PAGCOR ay labag sa batas. Ang pagtukoy kung ang PAGCOR Board ay kumilos sa loob ng kapangyarihan nito ay nakasalalay sa mga probisyon ng PAGCOR Charter. Ang transaksyon na ito ay itinuring ng PAGCOR na isang sosyo-sibiko na proyekto, na naaayon sa kanilang mandato, at dapat irespeto ang kanilang desisyon.

Ito’y dahil nakasaad sa Seksyon 7 ng PAGCOR Charter na may kapangyarihan ang Board na magsagawa ng mga gawaing kinakailangan para maisakatuparan ang mga layunin nito. Kasama dito ang mga proyektong sosyo-sibiko, tulad ng pagbili ng tiket para sa pelikulang may temang pangkasaysayan.

Sa madaling salita, ang desisyon na ito ay nagpapakita na bagama’t mahalaga ang papel ng COA sa pagbabantay sa gastusin ng gobyerno, hindi ito nangangahulugan na maaari nitong pakialaman ang lahat ng desisyon ng PAGCOR, lalo na kung ito’y nasa loob ng kanilang kalayaan sa ilalim ng batas.

FAQs

Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? Kung sakop ba ng kapangyarihan ng COA na i-audit ang gastusin ng PAGCOR para sa pagbili ng tiket ng pelikulang “Baler”.
Ano ang pinagbasehan ng COA sa pag-isyu ng Notice of Disallowance? Sinabi ng COA na ang pagbili ng tiket ay ultra vires (labag sa batas) at hindi maaaring gamitin ang PTS points ng mga customer.
Ano ang sinabi ng Korte Suprema tungkol sa kapangyarihan ng COA? Ayon sa Korte Suprema, limitado lang ang kapangyarihan ng COA sa 5% na franchise tax at 50% na bahagi ng gobyerno mula sa kita ng PAGCOR.
Saan nanggaling ang pondo para sa mga tiket ng “Baler”? Galing ito sa Marketing Expenses ng PAGCOR, hindi sa 5% franchise tax o 50% share ng gobyerno.
May kapangyarihan ba ang COA na magdeklara na labag sa batas ang isang aksyon ng PAGCOR Board? Wala, ayon sa Korte Suprema. Ang PAGCOR Board ang may kapangyarihang magpasya kung ang isang proyekto ay sosyo-sibiko.
Ano ang ibig sabihin ng ‘ultra vires’? Ito ay isang legal na terminolohiya na nangangahulugang ang aksyon ay lampas sa kapangyarihan na ibinigay ng batas o charter sa isang korporasyon.
Ano ang Player Tracking System (PTS)? Ito ay sistema kung saan ang PAGCOR ay sinusubaybayan ang mga puntos na nakukuha ng kanilang mga parokyano o players, na maaaring gamitin sa iba’t ibang mga promosyon.
Ano ang naging desisyon ng Korte Suprema sa kasong ito? Binaliktad ng Korte Suprema ang desisyon ng COA at sinabing walang hurisdiksyon ang COA sa transaksyon dahil galing ito sa sariling pondo ng PAGCOR.

Ang kasong ito ay nagpapaalala na kahit may kapangyarihan ang COA na bantayan ang paggastos ng gobyerno, dapat itong gawin sa loob ng sakop ng kanilang awtoridad at hindi dapat makialam sa kalayaan ng mga korporasyon ng gobyerno na magdesisyon sa paggastos ng sarili nilang pondo ayon sa kanilang mandato.

For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.

Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
Source: RENE FIGUEROA, ET AL. VS. COMMISSION ON AUDIT, G.R. NO. 213212, April 27, 2021

Comments

Mag-iwan ng Tugon

Ang iyong email address ay hindi ipa-publish. Ang mga kinakailangang mga field ay markado ng *