Sa kasong Elena Biete Leones Vda. de Miller vs. Atty. Rolando B. Miranda, pinagtibay ng Korte Suprema na ang isang abogadong nag-notaryo ng isang dokumento at pagkatapos ay binago ito nang walang sapat na pahintulot ay mananagot sa paglabag sa mga panuntunan ng Notarial Practice at sa Code of Professional Responsibility. Ito ay upang maprotektahan ang integridad ng gawaing notarial at tiyakin ang pagtitiwala ng publiko sa mga dokumentong notarisado. Ang desisyon na ito ay nagpapaalala sa lahat ng mga abogado na maging maingat sa kanilang mga tungkulin bilang notaryo publiko at panatilihin ang mataas na pamantayan ng etika.
Kung Paano Nagdulot ng Problema ang Isang Simpleng Pagkakamali?
Ang kaso ay nagsimula nang maghain ng reklamo si Elena Biete Leones Vda. de Miller laban kay Atty. Rolando B. Miranda dahil sa pagbabago ng isang Special Power of Attorney (SPA) na kanyang notarisado. Ang SPA, na dapat sana ay nagpapahintulot kay Corazon P. Manansala na kumatawan kay Clarita Rodriguez Magbuhos sa isang kasong pagpapalayas, ay naglalaman ng maling impormasyon. Sa halip na tukuyin ang kasong pagpapalayas, ang orihinal na SPA ay tumutukoy sa “cash loan extended to one Nestor Cabais.” Upang itama ang pagkakamali, gumawa si Atty. Miranda ng mga pagbabago sa pamamagitan ng kamay at isinumite ang binagong SPA sa korte, na tinanggihan naman nito. Dito nagsimula ang mga legal na katanungan tungkol sa tungkulin at pananagutan ni Atty. Miranda bilang isang abogado at notaryo publiko.
Sa ilalim ng batas, ang isang notaryo publiko ay may kapangyarihang magsagawa ng iba’t ibang gawaing notarial, kabilang ang pagpapatunay ng mga dokumento. Ang notarial seal ay nagbibigay bisa sa isang pribadong dokumento, ginagawa itong isang pampublikong instrumento na maaaring tanggapin bilang ebidensya. Dahil dito, hindi dapat basta-basta lamang ang pag-notaryo. Ang abogadong notaryo ay dapat na maingat at tapat sa pagtupad ng kanyang mga tungkulin.
Ang kahalagahan ng tungkulin ng isang notaryo publiko ay binigyang-diin sa kasong De Jesus v. Sanchez-Malit, kung saan sinabi ng Korte Suprema:
“Ang mahalagang papel na ginagampanan ng isang notaryo publiko ay hindi maaaring maliitin. Paulit-ulit na idiniin ng Korte na ang notarisasyon ay hindi isang walang laman, walang kabuluhang gawaing rutin, kundi isa na may mahalagang interes sa publiko. Ginagawa ng notarisasyon ang isang pribadong dokumento bilang isang pampublikong dokumento, na ginagawa itong tinatanggap na ebidensya nang walang karagdagang patunay ng pagiging tunay nito. Kaya, ang isang notarisadong dokumento ay, ayon sa batas, may karapatan sa buong pananampalataya at kredito sa ibabaw nito. Dahil dito, dapat obserbahan ng isang notaryo publiko nang may sukdulang pag-iingat ang mga pangunahing kinakailangan sa pagganap ng kanyang mga tungkulin sa notarial; kung hindi, ang tiwala ng publiko sa integridad ng isang notarisadong dokumento ay masisira.”
Alinsunod dito, ang Notarial Law at ang 2004 Rules on Notarial Practice ay nag-uutos sa isang notaryo publiko na itala ang mga transaksyon sa kanyang Notarial Register at umiwas sa anumang pagkukulang. Sa kasong ito, nabigo si Atty. Miranda na siguraduhing tama ang impormasyon sa SPA bago niya ito notarisahan. Sinubukan niyang ipasa ang sisi sa kanyang sekretarya, ngunit hindi ito katanggap-tanggap. Sabi nga, dapat managot ang abogado sa kanyang pagkakamali.
Isa pa, lumabag si Atty. Miranda sa Rule 1.01, Canon 1 ng Code of Professional Responsibility, na nagsasaad na “ang abogado ay hindi dapat makisali sa labag sa batas, hindi tapat, imoral o mapanlinlang na pag-uugali.” Ang pagbabago sa SPA ay nagdulot ng pinsala sa mga partido na apektado nito at sinira ang integridad ng propesyon ng abogasya.
Para sa paglabag na ito, sinuspinde ng Korte Suprema si Atty. Miranda mula sa pagsasagawa ng abogasya sa loob ng isang taon, kinansela ang kanyang komisyon bilang notaryo publiko, at pinagbawalan siyang maitalaga bilang notaryo sa loob ng dalawang taon. Ito ay isang paalala sa lahat ng mga abogado na gampanan ang kanilang mga tungkulin nang may integridad at pag-iingat.
FAQs
| Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? | Kung mananagot ba ang isang abogado na nag-notaryo ng isang dokumento na pagkatapos ay binago nang walang tamang pahintulot. |
| Ano ang Code of Professional Responsibility? | Ito ay isang hanay ng mga panuntunan na gumagabay sa pag-uugali ng mga abogado sa Pilipinas. Ito ay naglalayong itaguyod ang integridad at etika ng propesyon ng abogasya. |
| Ano ang parusa kay Atty. Miranda? | Sinuspinde siya sa pagsasagawa ng abogasya sa loob ng isang taon, kinansela ang kanyang komisyon bilang notaryo publiko, at pinagbawalan siyang maitalaga bilang notaryo sa loob ng dalawang taon. |
| Ano ang kahalagahan ng isang notaryal na dokumento? | Ang isang notaryal na dokumento ay itinuturing na pampublikong dokumento at tinatanggap bilang ebidensya sa korte nang walang karagdagang patunay. |
| Bakit pinatawan ng parusa si Atty. Miranda? | Dahil binago niya ang isang notarisadong dokumento at lumabag sa mga panuntunan ng Notarial Practice at sa Code of Professional Responsibility. |
| Ano ang aral na makukuha sa kasong ito? | Dapat maging maingat ang mga abogado sa pagtupad ng kanilang mga tungkulin bilang notaryo publiko at panatilihin ang mataas na pamantayan ng etika. |
| Sino si Corazon P. Manansala sa kaso? | Siya ang sinasabing attorney-in-fact ni Clarita Rodriguez Magbuhos na dapat sana’y kumatawan sa kanya sa kaso. |
| Ano ang responsibilidad ng abogado sa kanyang sekretarya? | Ang abogado ay responsable sa mga pagkilos ng kanyang sekretarya, lalo na kung may kinalaman sa mga legal na dokumento. |
Ang kasong ito ay nagpapakita kung gaano kahalaga ang integridad at pag-iingat sa propesyon ng abogasya, lalo na sa mga gawaing notarial. Ito ay isang paalala na ang simpleng pagkakamali ay maaaring magdulot ng malaking problema at magresulta sa malubhang parusa.
Para sa mga katanungan tungkol sa aplikasyon ng desisyong ito sa mga tiyak na sitwasyon, mangyaring makipag-ugnayan sa ASG Law sa pamamagitan ng contact o sa pamamagitan ng email sa frontdesk@asglawpartners.com.
Disclaimer: Ang pagsusuri na ito ay ibinigay para sa mga layuning pang-impormasyon lamang at hindi bumubuo ng legal na payo. Para sa tiyak na legal na gabay na iniakma sa iyong sitwasyon, mangyaring kumunsulta sa isang kwalipikadong abogado.
Source: ELENA BIETE LEONES VDA. DE MILLER VS. ATTY. ROLANDO B. MIRANDA, A.C. No. 8507, November 10, 2015
Mag-iwan ng Tugon