Tag: Rule 138 Rules of Court

  • Kontrata ng Abogado: Kailan Ito Labag sa Batas at Paano Ito Maiiwasan – Gabay Mula sa Kaso Baltazar v. Bañez

    Ang Kontrata Mo Ba sa Abogado Mo ay Legal? Pag-iwas sa ‘Champertous’ na Kasunduan

    A.C. No. 9091, Disyembre 11, 2013 (Baltazar v. Bañez, Jr.)

    INTRODUKSYON

    Isipin mo na lang: kailangan mo ng abogado para ipagtanggol ang iyong karapatan sa lupa na pinaghirapan ng iyong pamilya. Nahanap mo ang isang abogado na mukhang maaasahan, at pumirma kayo ng kontrata. Pero paano kung ang kontratang pinirmahan niyo ay labag pala sa batas? Ito ang realidad na tinalakay sa kaso ng Baltazar v. Bañez, Jr., kung saan pinag-aralan ng Korte Suprema ang ethical na limitasyon sa pagkontrata ng abogado at kliyente, lalo na pagdating sa gastos sa kaso at bayad sa abogado.

    Ang kasong ito ay nagmula sa reklamo ng mga kliyente laban sa kanilang abogado dahil umano sa paglabag sa Code of Professional Responsibility. Ang sentro ng usapin ay ang kontrata ng legal na serbisyo na pinasok ng abogado at ng mga kliyente, kung saan napagkasunduan na babayaran ng abogado ang ilang gastos sa kaso kapalit ng bahagi sa makukuha ng kliyente kung manalo sa kaso. Ang pangunahing tanong: legal ba ang ganitong uri ng kontrata?

    LEGAL NA KONTEKSTO: ANO ANG ‘CHAMPERTOUS’ CONTRACT?

    Ang kontratang “champertous” ay isang kasunduan sa pagitan ng abogado at kliyente kung saan pumapayag ang abogado na bayaran ang mga gastos sa paglilitis kapalit ng bahagi ng ari-arian o halaga na makukuha ng kliyente kung manalo sa kaso. Sa madaling salita, parang sumasugal ang abogado: kung manalo ang kaso, may parte siya sa premyo; kung matalo, lugi siya sa gastos. Sa Pilipinas, itinuturing na labag sa public policy ang ganitong uri ng kontrata at samakatuwid, walang bisa o inexistent.

    Ayon sa Artikulo 1409(1) ng Civil Code ng Pilipinas:

    “Art. 1409. The following contracts are inexistent and void ab initio:

    (1) Those whose cause, object or purpose is contrary to law, morals, good customs, public order or public policy;”

    Bukod pa rito, ang Canon 16.04 ng Code of Professional Responsibility ay nagbabawal sa mga abogado na magpahiram ng pera sa kanilang kliyente, maliban na lamang kung para sa kinakailangang gastos sa kaso at sa interes ng hustisya. Ang layunin nito ay maiwasan ang sitwasyon kung saan magkakaroon ng personal na interes ang abogado sa kinalabasan ng kaso ng kanyang kliyente, na maaaring makaapekto sa kanyang pagiging objective at propesyonal.

    Halimbawa, kung ang isang abogado ay nagpahiram ng malaking halaga sa kanyang kliyente para sa gastusin sa kaso, at ang kabayaran niya ay nakadepende sa panalo sa kaso, maaaring mas maisip niya ang kanyang sariling interes kaysa sa pinakamabuting interes ng kanyang kliyente. Maaaring maging sanhi ito ng unethical na pag-uugali, tulad ng pagpapahaba ng kaso para makasigurado sa kanyang “investment” o kaya naman ay pagkompromiso sa kaso na hindi pabor sa kliyente.

    PAGHIMAY SA KASO: BALTAZAR V. BAÑEZ, JR.

    Ang mga complainant sa kasong ito ay mga may-ari ng lupa sa Bataan. Pumasok sila sa isang kasunduan sa isang developer na si Gerry Fevidal para sa pagpapa-subdibisyon ng kanilang lupa. Dahil hindi natupad ni Fevidal ang kanyang pangako at hindi nagbigay ng accounting, kumuha ng serbisyo ang mga complainant ni Atty. Bañez para magsampa ng kaso laban kay Fevidal.

    Pumasok sila sa isang kontrata ng legal na serbisyo kung saan napagkasunduan ang mga sumusunod:

    • Walang acceptance fee.
    • Walang appearance fee sa bawat hearing.
    • Paghahatian ang docket fees.
    • 50% ng anumang mare-recover na ari-arian ang mapupunta kay Atty. Bañez bilang bayad, pagkatapos ibawas ang 10% para kay Luzviminda Andrade.

    Ayon sa Korte Suprema, ang kontratang ito ay maituturing na champertous dahil pumayag si Atty. Bañez na bayaran ang kalahati ng docket fees at binayaran niya rin ang buong gastos para sa annotation ng adverse claim. Hindi rin nakasaad sa kontrata na dapat bayaran ng mga kliyente ang mga gastusing ito.

    Sinabi ng Korte Suprema:

    “A reading of the contract for legal services shows that respondent agreed to pay for at least half of the expense for the docket fees. He also paid for the whole amount needed for the recording of complainants’ adverse claim.

    While lawyers may advance the necessary expenses in a legal matter they are handling in order to safeguard their client’s rights, it is imperative that the advances be subject to reimbursement. The purpose is to avoid a situation in which a lawyer acquires a personal stake in the client’s cause. Regrettably, nowhere in the contract for legal services is it stated that the expenses of litigation advanced by respondent shall be subject to reimbursement by complainants.”

    Bagamat napatunayan na champertous ang kontrata, hindi sinuspinde ng Korte Suprema si Atty. Bañez. Sa halip, binigyan lamang siya ng admonition o babala. Kinonsidera ng Korte Suprema na maaaring hindi sinasadya ni Atty. Bañez ang pagpasok sa champertous contract at ang kanyang intensyon ay makatulong sa mga kliyente.

    PRAKTIKAL NA IMPLIKASYON: ANO ANG DAPAT MONG MALAMAN?

    Ang kasong Baltazar v. Bañez, Jr. ay nagbibigay-diin sa kahalagahan ng pagiging maingat sa pagkontrata ng legal na serbisyo. Bilang kliyente, mahalagang maintindihan mo ang mga sumusunod:

    • Maging malinaw sa kontrata. Siguraduhin na nakasulat sa kontrata ang lahat ng napagkasunduan, lalo na pagdating sa bayad sa abogado at gastos sa kaso.
    • Alamin ang iba’t ibang uri ng bayad sa abogado. May iba’t ibang paraan ng pagbabayad sa abogado: retainer fee, hourly rate, contingency fee, at fixed fee. Pag-usapan niyo kung ano ang pinakaangkop sa iyong sitwasyon.
    • Iwasan ang champertous contract. Huwag pumayag sa kontrata kung saan babayaran ng abogado ang lahat ng gastos sa kaso kapalit ng bahagi ng iyong makukuha kung manalo. Legal at ethical na mag-advance ang abogado ng gastos, pero dapat itong maibalik sa kanya.
    • Konsultahin ang ibang abogado kung may duda. Kung hindi ka sigurado sa nilalaman ng kontrata, huwag mag-atubiling kumonsulta sa ibang abogado para mabigyan ka ng second opinion.

    SUSING ARAL

    • Ang champertous contract ay labag sa batas at unethical.
    • Dapat malinaw sa kontrata ng legal na serbisyo ang mga detalye ng bayad sa abogado at gastos sa kaso.
    • Mahalaga ang transparency at ethical na pag-uugali sa relasyon ng abogado at kliyente.

    FREQUENTLY ASKED QUESTIONS (FAQ)

    Tanong 1: Ano ang mangyayari kung ang kontrata ko sa abogado ay champertous?
    Sagot: Ang champertous contract ay walang bisa. Hindi mo obligadong sundin ang mga probisyon nito na labag sa batas. Gayunpaman, maaaring magkaroon pa rin ng usapin tungkol sa makatwirang bayad para sa serbisyo ng abogado.

    Tanong 2: Pwede bang mag-advance ng gastos sa kaso ang abogado ko?
    Sagot: Oo, pinapayagan na mag-advance ng abogado ang kinakailangang gastos sa kaso para protektahan ang karapatan ng kliyente. Ngunit, dapat malinaw na nakasaad sa kontrata na ang mga gastusing ito ay dapat maibalik sa abogado.

    Tanong 3: Ano ang pagkakaiba ng contingency fee at champertous contract?
    Sagot: Ang contingency fee ay legal. Ito ay uri ng bayad sa abogado kung saan ang bayad niya ay nakadepende sa panalo sa kaso. Hindi ito champertous basta’t hindi kasama sa kasunduan na babayaran ng abogado ang gastos sa kaso nang hindi inaasahang reimbursement.

    Tanong 4: Paano ko maiiwasan ang pagpasok sa champertous contract?
    Sagot: Basahin at intindihin nang mabuti ang kontrata bago pumirma. Magtanong sa abogado tungkol sa mga detalye ng bayad at gastusin. Siguraduhin na nakasulat sa kontrata na ikaw ang mananagot sa mga gastusin sa kaso, at kung mag-advance man ang abogado, dapat itong maibalik.

    Tanong 5: Saan ako pwedeng lumapit kung sa tingin ko ay unethical ang abogado ko?
    Sagot: Maaari kang maghain ng reklamo sa Integrated Bar of the Philippines (IBP) o sa Korte Suprema.

    Naranasan mo ba ang ganitong sitwasyon? Kung kailangan mo ng legal na payo o representasyon sa mga usapin tungkol sa kontrata ng abogado o ethical na responsibilidad ng abogado, ang ASG Law ay handang tumulong. Kami ay eksperto sa mga usaping legal at propesyonalismo. Makipag-ugnayan sa amin para sa konsultasyon. Mag-email sa hello@asglawpartners.com o mag-contact dito.



    Source: Supreme Court E-Library
    This page was dynamically generated
    by the E-Library Content Management System (E-LibCMS)

  • Kapabayaan ng Abogado: Pananagutan at Proteksyon Mo Bilang Kliyente

    Ang Obligasyon ng Abogado: Hindi Ka Maaaring Basta Iwanan sa Ere

    [ A.C. No. 7421, October 10, 2007 ] ELISA V. VENTEREZ, ET AL. VS. ATTY. RODRIGO R. COSME

    Naranasan mo na bang mapabayaan ng iyong abogado? Sa mundo ng batas, mahalaga ang tiwala sa pagitan ng abogado at kliyente. Pero paano kung bigla ka na lang iwanan ng iyong abogado sa kalagitnaan ng laban? Ang kaso ng Venterez v. Cosme ay isang paalala na hindi basta-basta maaaring talikuran ng isang abogado ang kanyang responsibilidad sa kliyente. Ipinapakita ng kasong ito ang mga limitasyon sa pag-withdraw ng abogado at ang pananagutan nila kapag napabayaan ang kaso.

    Ang Batas at ang Relasyon ng Abogado at Kliyente

    Sa Pilipinas, ang relasyon ng abogado at kliyente ay pinoprotektahan ng batas at ng Code of Professional Responsibility. Kapag tinanggap ng isang abogado ang isang kaso, nangangako siyang tutulong hanggang sa dulo. Hindi ito nangangahulugang garantisadong panalo, pero nangangahulugan itong hindi ka niya basta-basta pababayaan.

    Ayon sa Canon 18 ng Code of Professional Responsibility, “A lawyer shall not neglect a legal matter entrusted to him, and his negligence in connection therewith shall render him liable.” Ibig sabihin, responsibilidad ng abogado na pangalagaan ang kaso ng kanyang kliyente nang buong husay at dedikasyon. Ang kapabayaan, o negligence, ay may kaakibat na pananagutan.

    Ang Rule 22.01 ng Code of Professional Responsibility naman ay nagpapaliwanag kung kailan maaaring mag-withdraw ang isang abogado. Nakasaad dito na “A lawyer may WITHDRAW his services in any of the following cases:

    1. When the client pursues an illegal or immoral course of conduct…
    2. When the client insists that the lawyer pursue conduct violative of these canons and rules…
    3. When his inability to work with co-counsel will not promote the best interest of the client…
    4. When the mental or physical condition of the lawyer renders it difficult for him to carry out the employment effectively…
    5. When the client deliberately fails to pay the fees for the services…
    6. When the lawyer is elected or appointed to public office; and
    7. Other similar cases.

    Malinaw na may mga dahilan kung bakit maaaring mag-withdraw ang abogado, pero hindi ito basta-basta. Kailangan ng “good cause” at “appropriate notice.” Bukod pa rito, ayon sa Section 26, Rule 138 ng Rules of Court, kailangan ng written consent ng kliyente o pahintulot ng korte para tuluyang maka-withdraw ang abogado.

    Ang Kwento ng Kaso: Venterez vs. Cosme

    Sa kasong Venterez v. Cosme, kinuhanan ng mga complainant na sina Elisa Venterez at iba pa si Atty. Rodrigo Cosme para representahan sila sa isang civil case tungkol sa pagmamay-ari ng lupa. Natalo sila sa Municipal Trial Court (MTC), at nakatanggap si Atty. Cosme ng kopya ng desisyon noong Marso 4, 2004.

    Ayon sa mga complainant, pinakiusapan nila si Atty. Cosme na mag-file ng Motion for Reconsideration o Notice of Appeal. Pero hindi ito ginawa ni Atty. Cosme. Lumipas ang 15 araw na palugit para mag-apela. Napilitan si Elisa Venterez na kumuha ng ibang abogado para gumawa ng Motion for Reconsideration, pero late na ito – na-file noong Marso 19, 2004, isang araw lampas sa deadline.

    Ang mas nakakagulat pa, pagkatapos matanggap ni Atty. Cosme ang desisyon ng MTC, nag-file siya ng “Notice of Retirement of Counsel” sa korte noong Mayo 3, 2004. Depensa niya, sinabihan daw siya ng anak ng isang complainant na kumuha na sila ng ibang abogado at binawi na ang kaso sa kanya. Kaya daw ibinigay na niya ang mga dokumento ng kaso.

    Hindi kumbinsido ang Korte Suprema sa depensa ni Atty. Cosme. Ayon sa Korte, hindi sapat na sabihin lang na binawi na sa kanya ang kaso. Kailangan sundin ang tamang proseso ng pag-withdraw bilang abogado. Binigyang-diin ng Korte ang mga sumusunod:

    • Hindi sapat ang “verbal withdrawal.” Kahit sabihin pa ng kliyente na ayaw na nila sa serbisyo ng abogado, hindi pa rin ito otomatikong nangangahulugang pwede na agad mag-withdraw ang abogado.
    • Kailangan ng pormal na pag-withdraw sa korte. Ayon sa Rules of Court, kailangan ng written consent ng kliyente o pahintulot ng korte para maka-withdraw ang abogado. Wala ni isa man dito ang ginawa ni Atty. Cosme.
    • Responsibilidad pa rin ng abogado hangga’t hindi pormal na nagwi-withdraw. Hangga’t hindi inaaprubahan ng korte ang pag-withdraw, abogado pa rin si Atty. Cosme at responsibilidad niyang protektahan ang interes ng kanyang kliyente.

    Sinabi pa ng Korte Suprema, “Without a proper revocation of his authority and withdrawal as counsel, respondent remains counsel of record for the complainants… and whether he has a valid cause to withdraw from the case, he cannot immediately do so and leave his clients without representation.”

    Dahil sa kapabayaan ni Atty. Cosme, napagdesisyunan ng Korte Suprema na guilty siya sa gross negligence at sinuspinde siya sa practice of law ng tatlong buwan.

    Ano ang Leksyon Mula sa Kaso?

    Ang kasong Venterez v. Cosme ay nagtuturo sa atin ng ilang mahahalagang leksyon, lalo na kung ikaw ay kliyente o abogado:

    Para sa mga Kliyente:

    • Alamin ang iyong mga karapatan. May karapatan kang asahan na pangangalagaan ng iyong abogado ang iyong kaso nang buong husay at dedikasyon. Hindi ka dapat basta-basta pababayaan.
    • Makipag-usap nang maayos sa iyong abogado. Kung may problema o gusto kang baguhin sa diskarte sa kaso, makipag-usap nang maayos sa iyong abogado. Ang maayos na komunikasyon ay susi sa matagumpay na relasyon.
    • Kung magpapalit ng abogado, siguraduhing maayos ang transition. Kung kinakailangan mong magpalit ng abogado, siguraduhing pormal ang pag-withdraw ng dating abogado at pormal din ang pagpasok ng bagong abogado.

    Para sa mga Abogado:

    • Sundin ang Code of Professional Responsibility. Ang Code of Professional Responsibility ay gabay para sa tamang pag-uugali ng abogado. Mahalagang sundin ito upang mapangalagaan ang integridad ng propesyon.
    • Huwag pabayaan ang kaso ng kliyente. Kapag tinanggap mo ang isang kaso, responsibilidad mo itong pangalagaan hanggang sa dulo. Kung hindi mo na kaya, mag-withdraw nang maayos at sa tamang paraan.
    • Pormal na mag-withdraw kung kinakailangan. Kung may “good cause” para mag-withdraw, sundin ang tamang proseso ayon sa Rules of Court. Huwag basta-basta iwanan ang kliyente sa ere.

    Mga Madalas Itanong (FAQs)

    Tanong: Ano ang dapat kong gawin kung sa tingin ko ay pinapabayaan ako ng abogado ko?

    Sagot: Makipag-usap muna nang masinsinan sa iyong abogado. Ipahayag ang iyong mga alalahanin. Kung hindi pa rin maayos, maaari kang kumunsulta sa ibang abogado o maghain ng reklamo sa Integrated Bar of the Philippines (IBP).

    Tanong: Pwede bang basta na lang mag-withdraw ang abogado ko dahil hindi ako nakabayad agad?

    Sagot: Oo, isa iyan sa mga “good cause” para mag-withdraw ang abogado, ayon sa Rule 22.01(e) ng Code of Professional Responsibility. Pero kailangan pa rin niya magbigay ng “appropriate notice” at sundin ang proseso ng pormal na pag-withdraw.

    Tanong: Ano ang mangyayari kung nag-withdraw ang abogado ko nang hindi pormal?

    Sagot: Mananagot siya sa disciplinary action mula sa Korte Suprema. Pwede siyang masuspinde o madisbar depende sa bigat ng kapabayaan.

    Tanong: May deadline ba para mag-file ng reklamo laban sa pabayang abogado?

    Sagot: Walang specific deadline, pero mas mainam na maghain ng reklamo sa lalong madaling panahon para maaksyunan agad ang problema.

    Tanong: Saan ako pwedeng humingi ng tulong legal kung kailangan ko ng abogado?

    Sagot: Maaari kang lumapit sa Public Attorney’s Office (PAO) para sa libreng tulong legal kung ikaw ay indigent. Pwede ka rin magtanong sa IBP o sa mga law firm.

    Eksperto ang ASG Law sa mga usaping legal tulad nito. Kung kailangan mo ng konsultasyon o tulong legal, huwag mag-atubiling makipag-ugnayan sa amin. Bisitahin ang aming website dito o mag-email sa amin sa hello@asglawpartners.com.