Kailan Mababale-Wala ang Foreclosure Sale Dahil sa Pagkakamali sa Notice?
G.R. No. 195272, January 14, 2015
Ang pagkuha ng pautang na may kasamang real estate mortgage ay karaniwan na sa mga Pilipino. Ngunit, paano kung hindi mabayaran ang pautang at mapunta sa foreclosure ang ari-arian? Mahalaga na malaman ang mga karapatan at limitasyon, lalo na kung may mga pagkakamali sa proseso ng foreclosure, partikular sa notice of sale. Ang kasong ito ng Bank of the Philippine Islands (BPI) vs. Spouses Castro ay nagbibigay-linaw tungkol dito.
INTRODUKSYON
Isipin na lang na ang pinaghirapan mong ari-arian ay na-foreclose dahil sa isang maliit na pagkakamali sa notice of sale. Ito ang sentrong isyu sa kasong ito. Ang mag-asawang Castro ay umutang sa Prudential Bank (na ngayon ay BPI na) at hindi nakabayad. Iki-nwestiyon nila ang foreclosure dahil sa mga pagkakamali sa notice of sale. Ang Korte Suprema ang nagbigay ng huling desisyon kung sapat ba ang mga pagkakamaling ito para mapawalang-bisa ang foreclosure.
KONTEKSTONG LEGAL
Ang Act No. 3135, na sinusugan ng Act No. 4118, ang nagtatakda ng mga patakaran sa extrajudicial foreclosure ng mortgage. Mahalaga ang pagsunod sa mga ito, lalo na sa pagbibigay ng notice. Ayon sa Section 3 ng Act No. 3135:
Sec. 3. Notice shall be given by posting notices of the sale for not less than twenty days in at least three public places of the municipality or city where the property is situated, and if such property is worth more than four hundred pesos, such notice shall also be published once a week for at least three consecutive weeks in a newspaper of general circulation in the municipality or city.
Ibig sabihin, kailangang i-post ang notice sa mga pampublikong lugar at i-publish sa pahayagan. Ang layunin nito ay ipaalam sa publiko ang detalye ng ari-arian, oras, lugar, at mga kondisyon ng sale. Sa kaso ng Philippine National Bank v. Maraya, Jr., binigyang-diin ng Korte Suprema na kung walang notice, walang bisa ang foreclosure.
PAGSUSURI NG KASO
Narito ang mga pangyayari sa kaso ng BPI vs. Spouses Castro:
- Ang mag-asawang Castro ay umutang sa Prudential Bank ng P100,000 at P55,000.
- Hindi sila nakabayad, kaya nag-file ang Prudential Bank ng petisyon para sa foreclosure.
- Nagkaroon ng pagkakamali sa petisyon kung saan ang mga dokumento para sa Quezon City property ay nahaluan ng dokumento para sa Laguna property.
- Sa notice of sale, lumabas na ang mortgagor ay si Guellerma Malabanan (ina ni David Castro) at ang halaga ng utang ay P96,870.20. Ang ari-ariang nakasaad ay ang property sa Quezon City.
- Na-foreclose ang Quezon City property at binili ng Prudential Bank sa halagang P396,000.
Ikinatwiran ng mga Castro na walang bisa ang foreclosure dahil sa kakulangan ng notice at maling impormasyon sa notice of sale. Sinabi naman ng Prudential Bank na clerical error lang ito at alam naman ng mga Castro na ang Quezon City property ang ipo-foreclose.
Ayon sa Korte Suprema:
The object of a notice of sale is to inform the public of the nature and condition of the property to be sold, and of the time, place and terms of the sale. Notices are given for the purpose of securing bidders and to prevent a sacrifice of the property. If these objects are attained, immaterial errors and mistakes will not affect the sufficiency of the notice…
Ang tanong: ang mga pagkakamali ba sa notice of sale ay sapat para mapawalang-bisa ang foreclosure? Sinabi ng Korte Suprema na hindi, dahil ang mga pagkakamali ay hindi nakadaya sa mga bidder at hindi nagpababa sa halaga ng ari-arian. Dagdag pa ng Korte:
With jurisprudence as the measure, the errors pointed out by respondents appear to be harmless. The evils that can result from an erroneous notice did not arise. There was no intention to mislead, as the errors in fact did not mislead the bidders as shown by the fact that the winning registered bid of P396,000.00 is over and above the real amount of indebtedness of P209,205.05.
PRAKTIKAL NA IMPLIKASYON
Ang desisyon na ito ay nagpapakita na hindi lahat ng pagkakamali sa notice of sale ay magpapawalang-bisa sa foreclosure. Kailangan tingnan kung ang pagkakamali ay nakadaya sa mga bidder, nagpababa sa halaga ng ari-arian, o pumigil sa pagkuha ng tamang presyo. Kung ang mga pagkakamali ay immaterial at hindi nakaapekto sa resulta ng sale, mananatiling valid ang foreclosure.
KEY LESSONS
- Hindi lahat ng pagkakamali sa notice of sale ay magpapawalang-bisa sa foreclosure.
- Kailangan patunayan na ang pagkakamali ay nakadaya sa mga bidder o nagpababa sa halaga ng ari-arian.
- Kung alam ng mortgagor ang tungkol sa foreclosure at hindi umapela, maaaring hindi na siya payagang kumwestiyon sa huli.
FREQUENTLY ASKED QUESTIONS
1. Ano ang extrajudicial foreclosure?
Ito ay foreclosure na hindi dumadaan sa korte. Ginagawa ito kung may kasunduan sa pagitan ng mortgagor at mortgagee na pwedeng i-foreclose ang ari-arian sa labas ng korte.
2. Ano ang mga dapat gawin kung may pagkakamali sa notice of sale?
Dapat agad itong ipaalam sa sheriff o sa mortgagee at maghain ng reklamo sa korte kung kinakailangan.
3. Paano malalaman kung ang notice of sale ay valid?
Kailangan tingnan kung sumusunod ito sa mga requirements ng Act No. 3135, tulad ng pag-post sa mga pampublikong lugar at pag-publish sa pahayagan.
4. Ano ang mangyayari kung mapawalang-bisa ang foreclosure sale?
Ibablik ang ari-arian sa mortgagor at kailangang ibalik ng mortgagee ang halaga na binayad sa foreclosure sale.
5. Kailangan ba ng abogado sa foreclosure proceedings?
Mahalaga ang legal advice para malaman ang mga karapatan at obligasyon, lalo na kung may mga komplikasyon sa proseso.
Eksperto ang ASG Law sa mga usaping real estate at foreclosure. Kung mayroon kang katanungan o nangangailangan ng legal na tulong, huwag mag-atubiling kumonsulta sa amin. Para sa konsultasyon, maaari kang mag-email sa hello@asglawpartners.com o kontakin kami dito. Kami sa ASG Law ay handang tumulong sa iyong mga pangangailangan legal.
