Sa desisyong ito, ipinaliwanag ng Korte Suprema na ang isang empleyado na nasa probationary status ay maaaring tanggalin kung hindi niya naabot ang mga pamantayan para maging regular, basta’t ang mga pamantayang ito ay ipinaalam sa kanya sa simula pa lamang ng kanyang trabaho. Mahalaga na malaman ng empleyado kung ano ang inaasahan sa kanya upang masigurong patas ang proseso ng pagiging regular. Ang kasong ito ay nagbibigay linaw sa mga karapatan at responsibilidad ng parehong employer at empleyado sa panahon ng probationary.
Pagsubok sa Trabaho: Kailan Ka nga ba Regular?
Ang kaso ay tungkol kay Karen G. Jaso na kinasuhan ng illegal dismissal matapos siyang tanggalin ng Metrobank bilang isang Management Trainee. Sinabi ni Jaso na regular na siya nang tanggalin siya dahil lumagpas na siya sa anim na buwang probationary period. Iginiit din niyang hindi siya nabigyan ng sapat na pagsasanay at hindi malinaw sa kanya ang pamantayan para maging regular. Ang pangunahing tanong sa kasong ito ay kung si Jaso ba ay isang regular na empleyado na nang tanggalin siya, at kung ang Metrobank ay sumunod sa tamang proseso sa pagtanggal sa kanya.
Sa ilalim ng Artikulo 296 ng Labor Code, ang probationary employment ay hindi dapat lumagpas sa anim na buwan maliban kung may apprenticeship agreement. Maaaring tanggalin ang empleyado kung may just cause o kung hindi niya naabot ang mga reasonable standards na ipinaalam sa kanya sa simula pa lamang. Ang Seksyon 6(d) ng Rule VIII-A ng Implementing Rules ng Labor Code ay nagdidiin din na dapat ipaalam sa empleyado ang mga pamantayan para maging regular sa simula pa lamang ng kanyang trabaho.
Article 296. [281] Probationary Employment. — Probationary employment shall not exceed six (6) months from the date the employee started working, unless it is covered by an apprenticeship agreement stipulating a longer period. The services of an employee who has been engaged on a probationary basis may be terminated for a just cause or when he fails to quality as a regular employee in accordance with reasonable standards made known by the employer to the employee at the time of his engagement. An employee who is allowed to work after a probationary period shall be considered a regular employee.
Ang probationary period ay panahon ng pagsubok para sa parehong employer at empleyado. Ayon sa Korte Suprema sa kasong Abbott Laboratories, Phils., et al. v. Alcaraz, dapat magsumikap ang employer na ipaalam sa empleyado ang mga inaasahan sa kanya sa panahon ng kanyang probation. Dapat malinaw sa empleyado ang kanyang status at ang haba ng kanyang probationary period.
Sa kasong ito, napatunayan na alam ni Jaso na siya ay nasa probationary status sa loob ng anim na buwan. Ayon sa record, nabigyan siya ng Orientation Checklist kung saan nakasaad ang kanyang job description, HR policies, at ang performance appraisal system. Dumalo rin siya sa mga orientation kung saan tinalakay ang mga criteria para sa regularization, tulad ng kanyang attitude, pro-activeness, at work output quality. Dagdag pa rito, mismong si Jaso ay umamin na nagkaroon siya ng performance appraisal form.
Dahil sa kanyang posisyon bilang Management Trainee, inaasahan na alam niya ang kanyang mga tungkulin at responsibilidad, at ang pagganap ng mga ito ay ang pamantayan para sa kanyang regularization. Ito ay kaiba sa ibang trabaho kung saan may quantitative na pamantayan tulad ng sales quota.
Bukod pa rito, hindi lamang sa kanyang performance appraisal siya bumagsak. Nagkamali rin siya sa mga dokumento at lumabag sa mga patakaran ng bangko. Hindi niya nakita ang mga pagkakamali sa “RF Regularization Evaluation Sheets” at nag-imbento ng impormasyon. Nagpakita rin siya ng hindi magandang asal sa kanyang superior at nag-absent nang walang pahintulot.
Sa pagkalkula ng probationary period, ang petsa ng pagpasok sa trabaho ang unang araw. Ayon sa Artikulo 13 ng Civil Code, ang unang araw ay hindi kasama at ang huling araw ay kasama. Sa madaling salita, ang probationary period ni Jaso ay mula Hulyo 16, 2012 hanggang Enero 16, 2013. Kaya naman, nang tanggalin siya noong Enero 15, 2013, hindi pa siya regular na empleyado.
Kahit na regular na si Jaso nang tanggalin siya, valid pa rin ang kanyang dismissal. Hindi kailangan ang two-notice rule kung ang dismissal ay dahil sa pagkabigo ng empleyado na maabot ang mga pamantayan. Ngunit, sinunod pa rin ng Metrobank ang two-notice rule. Binigyan si Jaso ng Show Cause Letter at pagkakataong magpaliwanag, ngunit hindi sapat ang kanyang paliwanag. Ipinakita ng Metrobank ang kanilang management prerogative nang tanggalin si Jaso, at walang bad faith sa kanilang ginawa.
FAQs
| Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? | Ang pangunahing isyu ay kung si Karen Jaso ay regular na empleyado na nang tanggalin siya at kung ang Metrobank ay sumunod sa tamang proseso. Tinitignan din dito kung naipaalam ba kay Jaso ang mga pamantayan upang siya ay maging regular. |
| Ano ang probationary employment? | Ang probationary employment ay panahon ng pagsubok kung saan tinitignan ng employer kung ang empleyado ay qualified para maging regular. Sa panahon na ito, dapat ipaalam sa empleyado ang mga pamantayan para sa regularization. |
| Ano ang kailangan para tanggalin ang isang probationary employee? | Maaaring tanggalin ang isang probationary employee kung may just cause, authorized cause, o kung hindi niya naabot ang mga reasonable standards na ipinaalam sa kanya sa simula pa lamang. |
| Kailan nagiging regular ang isang empleyado? | Ang isang empleyado ay nagiging regular kapag natapos na niya ang kanyang probationary period at naabot ang mga pamantayan para sa regularization. Kung pinatuloy pa rin ang pagtatrabaho ng empleyado pagkatapos ng probationary period, otomatikong regular na siya. |
| Ano ang kahalagahan ng pag-alam sa mga pamantayan para sa regularization? | Mahalaga na alam ng empleyado ang mga pamantayan upang malaman niya kung ano ang inaasahan sa kanya at masigurong patas ang kanyang evaluation. Ito rin ay upang protektahan siya laban sa arbitraryong pagtanggal. |
| Paano kinakalkula ang probationary period? | Ang probationary period ay kinakalkula mula sa petsa ng pagpasok sa trabaho hanggang sa parehong petsa sa ika-anim na buwan. Ang unang araw ay hindi kasama at ang huling araw ay kasama. |
| Ano ang two-notice rule? | Ang two-notice rule ay nangangailangan ng dalawang notice bago tanggalin ang isang empleyado: ang notice na nagpapaalam sa kanya ng kanyang paglabag at ang notice na nagpapaalam sa kanya ng kanyang termination. Ngunit hindi kailangan ang rule na ito kapag natapos ang probationary period ng empleyado at hindi siya qualified na maging regular. |
| Ano ang management prerogative? | Ang management prerogative ay ang karapatan ng employer na magdesisyon tungkol sa mga aspeto ng negosyo, kabilang na ang pagtanggal ng empleyado, basta’t ito ay ginagawa nang may good faith at hindi lumalabag sa mga karapatan ng empleyado. |
Ang kasong ito ay nagbibigay ng importanteng aral tungkol sa probationary employment at regularization. Dapat malinaw sa parehong employer at empleyado ang mga karapatan at responsibilidad nila upang maiwasan ang hindi pagkakaunawaan at legal na problema. Para sa mga employer, dapat siguraduhing ipaalam sa empleyado ang mga pamantayan para sa regularization sa simula pa lamang. Para sa mga empleyado, dapat alamin ang mga pamantayan at magsikap na maabot ang mga ito upang maging regular.
For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.
Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
Source: Jaso v. Metrobank, G.R. No. 235794, May 12, 2021
