Ipinawalang-bisa ng Korte Suprema ang naunang desisyon tungkol sa Bt talong field trials dahil ang mga permit para rito ay nag-expire na at tapos na ang pagsubok. Ang desisyon ay nagpapakita na ang mga kaso ay dapat lutasin lamang kung mayroon pang aktwal na kontrobersya. Binibigyang-diin nito na hindi dapat gamitin ng korte ang kapangyarihan nito upang magdesisyon sa mga bagay na wala nang epekto sa totoong sitwasyon o kung ang mga isyu ay nalutas na, maliban na lamang kung mayroong malaking interes ng publiko o kung ang mga katulad na isyu ay maaaring muling lumitaw.
GMO: Tapos na ang Pagsubok, May Epekto Pa Ba sa Kalikasan?
Ang kasong ito ay nagsimula sa mga field trial ng Bacillus thuringiensis (Bt) talong, isang uri ng talong na binago ang genes upang maging protektado laban sa mga insekto. Ang mga respondent, kabilang ang Greenpeace, ay naghain ng petisyon sa Korte Suprema, nag-aalala tungkol sa mga posibleng panganib sa kalusugan at kapaligiran. Bagamat pinaboran ng Court of Appeals ang mga respondent, ibinasura ito ng Korte Suprema dahil wala nang napapanahong isyu.
Ang pangunahing argumento sa pag-apela ay kung dapat bang ituloy ang kaso kahit na ang mga field trial ay tapos na. Iginiit ng mga petitioner na moot na ang kaso dahil wala nang field trial na dapat ipatigil. Sa kabilang banda, sinabi ng mga respondent na mahalaga pa rin ang kaso dahil bahagi lamang ang field testing ng mas malaking proseso patungo sa komersyalisasyon ng Bt talong at maaaring maulit ang mga isyu.
Ayon sa Korte Suprema, may apat na sitwasyon kung saan maaaring magdesisyon ang korte kahit moot na ang kaso: (1) kung may malubhang paglabag sa Konstitusyon; (2) kung may pambihirang sitwasyon at malaking interes ng publiko; (3) kung kailangang bumuo ng mga prinsipyo para gabayan ang mga abogado at publiko; at (4) kung ang kaso ay maaaring maulit ngunit mahirap suriin. Sa desisyon na ito, binago ng Korte Suprema ang pananaw nito at sinabing hindi dapat naisalba ng nakaraang ruling ang kaso sa pamamagitan ng pag-apela sa mga nasabing exception sa mootness principle.
Ipinaliwanag ng Korte na walang nakikitang benepisyo para sa publiko sa paglutas sa kaso dahil tapos na ang field trials. Dagdag pa rito, ang mga field trial ay hindi nangangahulugan na tuloy-tuloy na ang komersyalisasyon ng Bt talong. Sa ilalim ng DAO 08-2002, mayroong tatlong yugto bago ang isang genetically modified organism (GMO) ay maging available sa merkado. Bawat yugto ay hiwalay at nangangailangan ng pag-apruba bago magpatuloy sa susunod.
Maliban dito, nakasaad sa Joint Department Circular No. 1, series of 2016 (JDC 01-2016) na ang Department of Science and Technology (DOST), ang DA, ang DENR, ang Department of Health (DOH), at ang Department of Interior and Local Government (DILG) ay naglabas ng panibagong regulasyon na may iba’t ibang alituntunin kumpara sa DAO 08-2002. Kaya naman, walang benepisyong makukuha ang publiko sa pag-analisa sa merits ng field trials na mayroong mga parametro na obsoleto na dahil nagbago na ang regulatory framework.
Dahil dito, mali ang ginawa ng Korte sa paglutas ng kaso dahil moot na ito. Wala ring basehan para ipawalang-bisa ang DAO 08-2002 dahil ang isyu ay hindi direktang kinuwestyon, ngunit isang collateral challenge lamang. Ibig sabihin, ang pagsusuri sa konstitusyonalidad ng DAO 08-2002 ay hindi ang pangunahing layunin ng kaso.
Kaya naman, ibinasura ng Korte Suprema ang petisyon dahil moot na ito. Ang desisyong ito ay nagpapakita ng limitasyon ng kapangyarihan ng Korte Suprema na magdesisyon lamang sa mga aktwal na kontrobersya at iwasan ang paggawa ng desisyon sa mga isyu na wala nang praktikal na epekto.
FAQs
| Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? | Kung dapat bang ituloy ang kaso tungkol sa Bt talong field trials kahit na tapos na ang mga pagsubok at nag-expire na ang mga permit. |
| Bakit ibinasura ng Korte Suprema ang kaso? | Ibinasura ito dahil moot na ang kaso. Ang mga field trial ay tapos na at ang mga permit ay nag-expire na, kaya wala nang aktwal na kontrobersya na dapat lutasin. |
| Ano ang ibig sabihin ng “moot”? | Ang “moot” ay nangangahulugang ang isyu ay hindi na napapanahon o wala nang praktikal na epekto dahil nalutas na ang problema o nagbago na ang sitwasyon. |
| Kailan maaaring ituloy ang kaso kahit moot na ito? | May apat na exception: (1) malubhang paglabag sa Konstitusyon; (2) malaking interes ng publiko; (3) kailangang bumuo ng mga prinsipyo para gabayan ang publiko; (4) maaaring maulit ang kaso ngunit mahirap suriin. |
| Ano ang DAO 08-2002? | Ito ang Department of Agriculture Administrative Order No. 8, Series of 2002, na nagtatakda ng mga patakaran tungkol sa pag-import at pagpapalabas ng mga halaman na binago sa pamamagitan ng modern biotechnology. |
| Bakit hindi dapat suriin ang DAO 08-2002 sa kasong ito? | Dahil ang pagsusuri sa DAO 08-2002 ay isang collateral attack lamang, at hindi ang pangunahing layunin ng kaso. Kailangan na ang isyu ng konstitusyonalidad ay direktang isinampa. |
| Ano ang JDC 01-2016? | Ito ang Joint Department Circular No. 1, series of 2016, na nagtatakda ng bagong regulatory framework para sa mga genetically-modified plants, na humalili sa DAO 08-2002. |
| Sino ang mga respondent sa kasong ito? | Kabilang sa mga respondent ang Greenpeace Southeast Asia (Philippines) at Magsasaka at Siyentipiko sa Pagpapaunlad ng Agrikultura (MASIPAG), at iba pa na nag-aalala tungkol sa kaligtasan ng Bt talong. |
Ang desisyon ng Korte Suprema ay nagpapakita na kailangan munang mayroong napapanahong isyu bago magdesisyon ang korte. Bukod pa dito, binibigyang-diin ng desisyon na dapat iwasan ng korte ang paggawa ng desisyon sa mga isyu na wala nang epekto sa totoong sitwasyon. Ipinapakita rin na mahigpit ang pamantayan sa paggamit ng exception sa mootness rule.
For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.
Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
Source: INTERNATIONAL SERVICE FOR THE ACQUISITION OF AGRI-BIOTECH APPLICATIONS, INC. vs. GREENPEACE SOUTHEAST ASIA (PHILIPPINES), G.R. No. 209271, July 26, 2016