Tag: Audit Disallowance

  • Pananagutan ng Internal Auditor sa Pag-apruba ng Gastusin: Pag-aaral sa Kaso ng Paraiso-Aban vs. COA

    Sa kasong ito, sinuri ng Korte Suprema ang pananagutan ng isang Acting Head ng Office of Internal Auditor ng AFP-RSBS (Armed Forces of the Philippines Retirement and Separation Benefits System) kaugnay ng isang Notice of Disallowance (ND) na ipinataw ng Commission on Audit (COA). Ipinahayag ng Korte na hindi nagpakita ng sapat na pagsisikap at katapatan sa tungkulin ang petitioner sa pag-iingat ng ari-arian ng AFP-RSBS. Dahil dito, ibinasura ng Korte ang petisyon at pinanindigan ang desisyon ng COA na nagpapanagot sa petitioner sa disallowance dahil sa kapabayaan sa pag-verify ng mga dokumento at pag-apruba sa mga bayarin nang walang malalimang pagsusuri.

    Kapag ang Simpleng Pag-verify ay Hindi Sapat: Pananagutan sa Disallowance

    Nagsimula ang kaso nang mag-isyu ang COA ng ND laban sa ilang opisyal ng AFP-RSBS, kasama ang petitioner na si Alma G. Paraiso-Aban, dahil sa sobrang pagbabayad para sa mga lote na binili mula sa Concord Resources, Inc. Noong 1996. Napag-alaman ng COA na may dalawang bersyon ng deed of sale: ang isa na nakarehistro sa Register of Deeds (RD) na nagpapakita ng halagang P91,024,800.00, at ang isa na nasa mga record ng AFP-RSBS na nagpapakita ng aktwal na bayad na P341,343,000.00. Ipinunto ng COA na ang pagkakaiba na P250,318,200.00 ay isang labis na pagbabayad. Ang petitioner, bilang Acting Head ng Internal Auditor, ay kabilang sa mga pinanagot dahil sa kanyang pag-verify ng correctness ng payment. Iginiit niya na wala siyang alam sa anomalya hanggang sa isagawa ang post-audit at na kumpleto naman ang mga dokumento.

    Ang pangunahing isyu sa kasong ito ay kung nagpakita ba ng sapat na diligence at good faith ang petitioner sa kanyang tungkulin bilang internal auditor. Iginiit niya na wala siyang kaalaman sa transaksyon o sa dalawang bersyon ng deed of sale bago ang kanyang post-audit. Sinabi rin niya na matagal nang naisagawa ang mga pagbabayad bago pa man siya nag-sign ng verified correct at wala siyang natanggap na benepisyo sa transaksyon. Ngunit hindi kinatigan ng Korte Suprema ang kanyang argumento.

    Binigyang-diin ng Korte Suprema ang kahalagahan ng tungkulin ng COA na siyasatin ang mga gastusin ng pamahalaan at tiyakin na ang mga ito ay naaayon sa batas. Binanggit ng Korte ang Seksyon 2(2) ng Artikulo IX-D ng 1987 Konstitusyon, na nagbibigay sa COA ng eksklusibong awtoridad na magtakda ng saklaw ng kanyang pag-audit at magsagawa ng mga panuntunan para sa pag-iwas at pag-disallow ng irregular, unnecessary, excessive, extravagant, o unconscionable na paggastos ng pondo at ari-arian ng gobyerno.

    Sec. 2(2). The Commission shall have exclusive authority, subject to the limitations in this Article, to define the scope of its audit and examination, establish the techniques and methods required therefor, and promulgate accounting and auditing rules and regulations, including those for the prevention and disallowance of irregular, unnecessary, excessive, extravagant, or unconscionable expenditures or uses of government funds and properties.

    Idinagdag pa ng Korte na dahil sa espesyal na kaalaman at kasanayan ng COA sa mga bagay na sakop ng kanyang hurisdiksyon, ang mga findings of fact nito ay karaniwang iginagalang at itinuturing na pinal ng mga korte. Sa madaling salita, maliban kung nagpakita ng labis na pag-abuso sa diskresyon ang COA, hindi makikialam ang Korte sa mga desisyon nito.

    Tinalakay din ng Korte ang kahalagahan ng internal control sa mga ahensya ng gobyerno. Ang internal control, ayon sa Seksyon 123 ng Presidential Decree (P.D.) No. 1445, ay tumutukoy sa planong organisasyon at lahat ng paraan at hakbang na ginawa sa loob ng isang organisasyon o ahensya upang pangalagaan ang mga ari-arian nito, suriin ang accuracy at reliability ng mga accounting data nito, at hikayatin ang pagsunod sa mga prescribed managerial policies. Dahil dito, mahalaga ang ginagampanan ng internal auditor sa pagsiguro na sinusunod ang mga proseso.

    Hindi nakumbinsi ang Korte na sapat na ang ginawang pag-verify ng petitioner. Ayon sa Korte, dapat sana ay nagsagawa siya ng mas malalimang pagsusuri, tulad ng pagkonsulta sa mga dokumento na isinumite sa Bureau of Internal Revenue (BIR) at sa RD o pagkuha ng datos sa prevailing real estate prices. Kung ginawa niya ito, posibleng natuklasan niya ang pagkakalugi ng AFP-RSBS. Ipinunto rin ng Korte na bilang head ng internal audit, dapat ay inalam niya nang maaga ang mga planong transaksyon, lalo na kung malaki ang halaga.

    Binigyang-diin ng Korte na ang pag-verify ng petitioner ay nakabase lamang sa approval sheets para sa land banking investment na plano ng Board of Trustees ng AFP-RSBS. Ipinakita sa ebidensya na ang mga presyo sa mga approval sheet ay mga estimasyon lamang para sa mga proposed purchases. Hindi ginawa ng petitioner ang karagdagang pag-verify upang matiyak na ang mga badyet na inaprubahan para sa planong pamumuhunan ay sumasalamin sa prevailing values ng katulad na real estate sa Calamba.

    Ayon sa Section 16 ng 2009 Rules and Regulations on Settlement of Accounts, ang pananagutan ng mga public officer sa audit disallowances ay nakabatay sa (a) nature ng disallowance; (b) mga tungkulin at responsibilidad ng mga opisyal; (c) extent ng kanilang partisipasyon sa disallowed transaction; at (d) halaga ng pinsala o pagkawala sa gobyerno. Sa kasong ito, natagpuan ng Korte na sa pamamagitan ng pag-sign ng verification sa check vouchers na nagpapatunay sa correctness ng land banking purchase ng AFP-RSBS nang hindi nagsasagawa ng karagdagang internal audit procedures, ibinigay ng petitioner ang kanyang pag-apruba sa anomalous purchase.

    FAQs

    Ano ang pangunahing isyu sa kasong ito? Kung nagpakita ba ng sapat na diligence ang internal auditor sa pag-verify ng mga gastusin ng AFP-RSBS.
    Bakit pinanagot ang petitioner sa disallowance? Dahil hindi siya nagsagawa ng sapat na pagsusuri upang matuklasan ang anomalya sa pagbili ng lupa.
    Ano ang ginampanan ng COA sa kasong ito? Nagsagawa ng audit at nag-isyu ng Notice of Disallowance dahil sa labis na pagbabayad para sa mga lote.
    Ano ang kahalagahan ng internal control sa mga ahensya ng gobyerno? Upang matiyak na ang mga ari-arian ng ahensya ay pinangangalagaan at ang mga gastusin ay naaayon sa batas.
    Ano ang sinabi ng Korte Suprema tungkol sa tungkulin ng COA? Binigyang-diin ng Korte ang awtoridad ng COA na siyasatin ang mga gastusin ng gobyerno at mag-disallow ng mga irregular na transaksyon.
    Paano nakatulong ang 2009 Rules and Regulations on Settlement of Accounts sa kasong ito? Nagbigay ito ng batayan upang matukoy ang pananagutan ng mga opisyal sa audit disallowances.
    Ano ang dapat gawin ng isang internal auditor upang maiwasan ang ganitong sitwasyon? Dapat silang magsagawa ng mas malalimang pagsusuri at hindi lamang umasa sa mga dokumento na isinumite sa kanila.
    Ano ang aral na makukuha sa kasong ito? Ang mga opisyal ng gobyerno ay dapat magpakita ng sapat na diligence sa kanilang tungkulin upang pangalagaan ang pondo ng bayan.

    Sa huli, ang kasong ito ay nagpapaalala sa lahat ng opisyal ng gobyerno, lalo na sa mga internal auditor, na dapat silang gampanan ang kanilang tungkulin nang may katapatan at diligensya. Ang kapabayaan sa tungkulin ay maaaring magresulta sa pananagutan para sa mga pagkalugi na natamo ng pamahalaan.

    For inquiries regarding the application of this ruling to specific circumstances, please contact ASG Law through contact or via email at frontdesk@asglawpartners.com.

    Disclaimer: This analysis is provided for informational purposes only and does not constitute legal advice. For specific legal guidance tailored to your situation, please consult with a qualified attorney.
    Source: Paraiso-Aban vs. COA, G.R. No. 217948, January 12, 2016