Dayuhan Ba Ako? May Obligasyon Pa Rin Ba Akong Magbigay Sustento sa Aking Anak?
G.R. No. 193707, December 10, 2014
Maraming relasyon ang nauuwi sa hiwalayan, lalo na kung magkaiba ang nasyonalidad. Ang tanong, paano kung may anak sa relasyong ito? May obligasyon pa rin bang magbigay ng sustento ang isang dayuhang ama sa kanyang anak na naninirahan sa Pilipinas? Tatalakayin natin ito base sa isang desisyon ng Korte Suprema.
Introduksyon
Isipin mo na lang, nagmahalan ang isang Pilipina at isang dayuhan, nagkaroon ng anak, ngunit sa huli ay naghiwalay. Ang ama, bumalik sa kanyang bansa, habang ang ina at anak ay naiwan sa Pilipinas. Responsibilidad pa rin ba ng ama na sustentuhan ang kanyang anak, kahit na siya ay dayuhan at nasa ibang bansa na?
Ang kasong Del Socorro vs. Van Wilsem ay sumasagot sa tanong na ito. Dito, sinampahan ng isang Pilipina ang kanyang dating asawang Dutch ng kasong paglabag sa Republic Act (R.A.) No. 9262, o ang Anti-Violence Against Women and Their Children Act of 2004, dahil sa umano’y hindi pagbibigay ng sustento sa kanilang anak.
Ang Legal na Konteksto
Mahalagang maunawaan muna natin ang mga legal na prinsipyo na nakapaloob dito.
Ang Artikulo 15 ng Civil Code ay nagsasaad na ang mga batas tungkol sa karapatan at obligasyon ng pamilya, estado, kondisyon, at legal na kapasidad ng mga tao ay binding sa mga mamamayan ng Pilipinas, kahit na sila ay naninirahan sa ibang bansa. Ngunit, paano naman sa mga dayuhan na nasa Pilipinas?
Ayon sa Artikulo 195 ng Family Code, may obligasyon ang mga magulang na suportahan ang kanilang mga anak. Ngunit, ang Family Code ba ay sumasaklaw din sa mga dayuhan?
Narito ang Seksyon 5(e)(2) at (i) ng R.A. No. 9262:
(e) Attempting to compel or compelling the woman or her child to engage in conduct which the woman or her child has the right to desist from or desist from conduct which the woman or her child has the right to engage in, or attempting to restrict or restricting the woman’s or her child’s freedom of movement or conduct by force or threat of force, physical or other harm or threat of physical or other harm, or intimidation directed against the woman or child. This shall include, but not limited to, the following acts committed with the purpose or effect of controlling or restricting the woman’s or her child’s movement or conduct:
(2) Depriving or threatening to deprive the woman or her children of financial support legally due her or her family, or deliberately providing the woman’s children insufficient financial support;
(i) Causing mental or emotional anguish, public ridicule or humiliation to the woman or her child, including, but not limited to, repeated verbal and emotional abuse, and denial of financial support or custody of minor children of access to the woman’s child/children.
Ipinapakita ng batas na ito na ang hindi pagbibigay ng sustento ay maituturing na isang uri ng pang-aabuso.
Ang Kwento ng Kaso
Sina Norma at Ernst ay ikinasal sa Holland noong 1990. Nagkaroon sila ng anak noong 1994. Ngunit, nagdiborsyo sila noong 1995. Pagkatapos nito, bumalik si Norma at ang kanilang anak sa Pilipinas. Ayon kay Norma, nangako si Ernst na magbibigay ng sustento, ngunit hindi ito natupad.
Kalaunan, bumalik si Ernst sa Pilipinas at nagpakasal muli. Dahil dito, nagsampa ng kaso si Norma laban kay Ernst dahil sa paglabag sa R.A. No. 9262.
Ito ang naging takbo ng kaso:
- Nagsampa ng reklamo si Norma sa Provincial Prosecutor ng Cebu City.
- Naglabas ng resolusyon ang Prosecutor na nagsasabing may probable cause para sampahan ng kaso si Ernst.
- Nag-isyu ang RTC-Cebu ng Hold Departure Order laban kay Ernst.
- Nag-file si Ernst ng Motion to Dismiss, ngunit ibinasura ito ng RTC-Cebu.
Sa desisyon ng RTC-Cebu, ibinasura ang kaso dahil umano’y hindi sakop ng batas ang isang dayuhan. Ngunit, hindi sumang-ayon dito ang Korte Suprema. Ayon sa Korte Suprema:
“In international law, the party who wants to have a foreign law applied to a dispute or case has the burden of proving the foreign law. In the present case, respondent hastily concludes that being a national of the Netherlands, he is governed by such laws on the matter of provision of and capacity to support. While respondent pleaded the laws of the Netherlands in advancing his position that he is not obliged to support his son, he never proved the same.”
Dagdag pa ng Korte Suprema:
“Even if the laws of the Netherlands neither enforce a parent’s obligation to support his child nor penalize the non-compliance therewith, such obligation is still duly enforceable in the Philippines because it would be of great injustice to the child to be denied of financial support when the latter is entitled thereto.”
Praktikal na Implikasyon
Ang desisyong ito ay nagpapakita na hindi porke dayuhan ang isang tao ay exempted na siya sa obligasyon na magbigay ng sustento sa kanyang anak. Kung naninirahan siya sa Pilipinas, sakop siya ng ating mga batas.
Key Lessons:
- Ang obligasyon na magbigay ng sustento ay hindi nakadepende sa nasyonalidad.
- Kung ang dayuhan ay naninirahan sa Pilipinas, sakop siya ng ating mga batas.
- Kailangan patunayan ang batas ng ibang bansa kung nais itong gamitin sa isang kaso.
Frequently Asked Questions (FAQs)
1. Dayuhan ako, pero may anak ako sa Pilipinas. Kailangan ko bang magbigay ng sustento?
Oo, kung naninirahan ka sa Pilipinas, sakop ka ng ating mga batas at may obligasyon kang magbigay ng sustento sa iyong anak.
2. Ano ang mangyayari kung hindi ako magbigay ng sustento?
Maaari kang sampahan ng kasong paglabag sa R.A. No. 9262.
3. Paano kung nagdiborsyo kami ng aking asawa sa ibang bansa?
Hindi ito nangangahulugan na wala ka nang obligasyon na magbigay ng sustento sa iyong anak.
4. Kailangan ko bang patunayan ang batas ng aking bansa?
Oo, kung nais mong gamitin ang batas ng iyong bansa, kailangan mo itong patunayan sa korte.
5. Ano ang mangyayari kung hindi ko mapatunayan ang batas ng aking bansa?
Ipagpapalagay ng korte na ang batas ng iyong bansa ay pareho sa batas ng Pilipinas.
Nais mo bang malaman ang iyong mga karapatan at obligasyon tungkol sa sustento? Ang ASG Law ay eksperto sa mga usaping pamilya. Huwag mag-atubiling kumonsulta sa amin. Maaari kang mag-email sa amin sa hello@asglawpartners.com o bisitahin ang aming opisina. Para sa karagdagang impormasyon, pumunta dito. Kami sa ASG Law ay handang tumulong sa iyo!